Subhā, con gái người thợ rèn
Subhā, con gái người thợ rèn (thợ kim hoàn), nghe Pháp từ lúc còn trẻ và lìa bỏ gia sản lớn để xuất gia. Thân quyến nhiều lần lôi kéo cô trở lại với vàng bạc và dục lạc; cô đáp bằng một bài kệ dài về mối nguy của các dục: vàng bạc không đưa đến giác ngộ, không làm cạn lậu hoặc; các dục là kẻ thù giết người, là chất độc, là bẫy của Ma Vương. Cô nguyện đi theo Thánh đạo tám chi phần. Chỉ tám ngày sau khi xuất gia, được trưởng lão ni Uppalavaṇṇā hướng dẫn, cô đã thành tựu ba Minh — đến nỗi trời Sakka cùng hội chúng chư Thiên cũng đến lễ bái.
Điểm thực hànhVàng bạc không làm cạn được một lậu hoặc nào — như Subhā nói với thân quyến: đã quăng bỏ vàng bạc để cầu trạng thái không sở hữu thì dứt khoát không lấy lại.
Therīgāthā 13.5 Nhóm Hai Mươi Subhā, con gái người thợ rèn
lúc còn trẻ tuổi, có y phục tinh khiết.
Tôi đây, không bị xao lãng,
đã có sự lãnh hội về các Sự Thật.
Nhờ vậy, tôi đã đạt đến
sự không thích thú lớn lao về tất cả các loại dục.
Sau khi nhìn thấy nỗi sợ hãi về bản ngã,
tôi ao ước chỉ mỗi việc xuất ly.
Tôi đã lìa bỏ đám đông thân quyến,
các nô lệ và những người hầu,
các làng mạc ruộng đất phì nhiêu,
các vật đáng yêu đã được vui thích.
Sau khi dứt bỏ
của cải không phải là ít, tôi đã xuất gia.
Với niềm tin như thế, tôi đã xuất ly
ở trong Chánh Pháp khéo được công bố.
Việc này là không thích đáng đối với tôi,
bởi vì tôi ước nguyện trạng thái không sở hữu.
Người nào đã quăng bỏ vàng bạc
không nên tiếp nhận trở lại.
Bạc hay vàng không đưa đến sự giác ngộ,
không đưa đến sự thanh tịnh.
Việc này là không thích hợp với Sa-môn,
việc này không là tài sản thánh thiện.
Việc này là lòng tham, là sự say đắm,
sự mê muội, sự tăng trưởng nhơ bẩn,
có sự nguy hiểm, có nhiều phiền toái,
và ở đây không có sự vững chắc, bền lâu.
Ở đây, loài người bị tham đắm, và bị xao lãng,
có tâm ý bị ô nhiễm.
Bị đối chọi lẫn nhau,
những kẻ phàm phu gây nên sự xung đột.
Sự giết chóc, giam cầm, tai họa,
mất mát, sầu muộn, than vãn,
nhiều sự bất hạnh được nhìn thấy
đối với những người bị đắm chìm trong các dục.
Các người là thân quyến, tại sao lại lôi kéo tôi đây
vào trong các dục, như là những kẻ thù vậy?
Các người phải biết rằng tôi đã được xuất gia,
có sự nhìn thấy nỗi sợ hãi trong các dục.
Các lậu hoặc không được cạn kiệt
nhờ vào vàng khối hay vàng ròng.
Các dục là những kẻ thù, những kẻ giết người,
là đối nghịch, là những sự trói buộc vào các mũi tên (luyến ái, sân hận, si mê).
Các người là thân quyến, tại sao lại lôi kéo tôi đây
vào trong các dục, như là những kẻ thù vậy?
Các người phải biết rằng tôi đã được xuất gia,
đầu cạo, trùm lên y hai lớp.
Đồ ăn do đã đứng (chờ đợi), sự khất thực,
và y may bằng vải quăng bỏ,
việc này quả là thích hợp với tôi,
là (những) vật nâng đỡ cho người sống không nhà.
Các dục, thuộc về cõi trời
và thuộc về loài người, đã bị chối từ bởi các vị đại ẩn sĩ.
Ở chốn an toàn, các vị ấy đã được hoàn toàn giải thoát,
các vị ấy đã đạt đến sự an lạc không bị dao động.
Tôi đây đã tiếp xúc với các dục,
chỗ nương tựa ở nơi chúng không được tìm thấy.
Các dục là những kẻ thù, những kẻ giết người,
những sự khổ đau, tương tự như những đống lửa.
(Các dục) ấy là sự trở ngại, là nỗi sợ hãi,
có sự phá hoại, có gai nhọn.
Sự ham muốn là vô cùng khập khiễng, là sự bôi bẩn,
là nguyên nhân lớn tạo ra sự mê muội.
Các dục là sự khuấy rối, có dáng vóc ghê rợn,
tương tự cái đầu con rắn;
những kẻ nào là ngu dốt, bị mù lòa,
những kẻ phàm phu thì ưa thích.
Bởi vì bị gắn bó với đám lầy của các dục,
nhiều người ngu dốt ở thế gian
không biết về việc chấm dứt
sanh tử.
Vì nguyên nhân các dục, nhiều người,
quả nhiên bằng nhiều lối, thực hành
con đường dẫn đến cảnh giới khổ đau,
đem lại bệnh tật cho bản thân.
Như vậy, các dục là sự sản sanh ra kẻ thù,
là sự thiêu đốt, liên quan đến phiền não,
là mồi nhử của thế gian cần được buộc trói lại,
là sự trói buộc vào cái chết.
Các dục là (nguyên nhân tạo ra) các sự điên cuồng, các sự tâng bốc,
các sự kích động của tâm,
là lưới bẫy đã được giăng ra bởi Ma Vương,
đem lại phiền não cho các chúng sanh.
Các dục có những điều bất lợi vô hạn,
có nhiều khổ đau, là các chất độc mạnh,
có ít khoái lạc, là những yếu tố gây nên khuấy rối,
có sự tiêu diệt các thành phần trong sạch.
Sau khi đã gây nên
điều bất hạnh như thế ấy, có nguyên nhân là các dục,
tôi sẽ không quay trở lại việc ấy nữa,
luôn luôn thỏa thích Niết Bàn.
Sau khi vượt qua sự khuấy rối của các dục,
có sự mong mỏi trạng thái mát mẻ,
không bị xao lãng, tôi sẽ an trú
trong sự cạn kiệt các điều ràng buộc.
Tôi sẽ đi theo Đạo Lộ không có sầu muộn,
xa lìa luyến ái, an toàn, thánh thiện, có tám chi phần, thẳng tắp ấy,
nhờ nó
mà các bậc đại ẩn sĩ đã được vượt qua.
‘Các vị hãy nhìn xem Subhā này,
con gái người thợ rèn, đã đứng vững ở trong Giáo Pháp.
Sau khi tiến đến sự không còn dục vọng,
nàng tham thiền ở cội cây.
Đã được xuất gia đến hôm nay là ngày thứ tám,
có niềm tin, có sự chói sáng của Chánh Pháp,
được hướng dẫn bởi vị ni Uppalavaṇṇā,
nàng có ba Minh, có sự chiến thắng Thần Chết.
Nàng đây là người (nô lệ đã được) tự do, không còn nợ nần,
là vị tỳ khưu ni, có các giác quan đã được tu tập,
đã tách rời mọi điều ràng buộc,
có phận sự đã làm xong, không còn lậu hoặc.’
Vị chúa tể của các sanh linh Sakka, cùng với hội chúng chư Thiên,
bằng thần thông đã đi đến gặp
và lễ bái
Subhā, con gái người thợ rèn.”
Trưởng lão ni Subhā, con gái người thợ rèn, đã nói bài kệ như thế.
Nghĩa là
Lúc còn trẻ, y phục tinh khiết, tôi nghe Giáo pháp từ trước. Tôi, không xao lãng, đã lãnh hội các Sự Thật. Nhờ vậy, tôi đạt đến sự chán ngán lớn đối với mọi dục lạc. Thấy mối sợ trong thân phận này, tôi chỉ ao ước xuất ly. Tôi lìa bỏ đám đông thân quyến, nô lệ và người hầu, làng mạc, ruộng đất phì nhiêu, những vật đáng yêu từng được vui thích. Sau khi dứt bỏ của cải không phải ít, tôi đã xuất gia. Với niềm tin như thế, tôi xuất ly trong Chánh pháp khéo công bố. Việc ấy không xứng với tôi, vì tôi ước nguyện trạng thái không sở hữu. Ai đã quăng bỏ vàng bạc thì không nên lấy lại. Bạc hay vàng không đưa đến giác ngộ, không đưa đến thanh tịnh. Điều ấy không hợp với Sa-môn, không phải tài sản của bậc thánh. Nó là tham, là say đắm, mê muội, tăng trưởng nhơ bẩn, nguy hiểm, nhiều phiền toái, và không có gì vững bền ở đó. Ở đây, người đời tham đắm, xao lãng, tâm ý ô nhiễm. Đối chọi lẫn nhau, phàm phu gây nên xung đột. Giết chóc, giam cầm, tai họa, mất mát, sầu muộn, than vãn, nơi những người đắm chìm trong các dục nhiều bất hạnh được thấy. (Nói với thân quyến:) 'Các người là thân quyến, sao lại lôi kéo tôi vào các dục, như kẻ thù vậy? Phải biết rằng tôi đã xuất gia, thấy mối sợ trong các dục. Không phải nhờ vàng khối hay vàng ròng mà lậu hoặc cạn kiệt được. Các dục là kẻ thù, kẻ giết người, là đối nghịch, là trói buộc vào các mũi tên (tham, sân, si). Các người là thân quyến, sao lại lôi kéo tôi vào các dục, như kẻ thù vậy? Phải biết rằng tôi đã xuất gia, đầu cạo, khoác y hai lớp. Đồ ăn khất thực, và y may bằng vải quăng bỏ, những thứ ấy mới hợp với tôi, là vật nâng đỡ cho người sống không nhà. Các dục đã bị các bậc đại ẩn sĩ chối từ, cả dục cõi trời lẫn cõi người. Ở chốn an toàn, các vị hoàn toàn giải thoát, đạt an lạc không dao động. Nguyện tôi không gặp lại các dục, nơi chúng không tìm thấy chỗ nương tựa. Các dục là kẻ thù, kẻ giết người, là khổ đau, như những đống lửa. Các dục là chướng ngại, là nỗi sợ, có phá hoại, có gai nhọn. Sự ham muốn thì khập khiễng, bôi bẩn, là cửa lớn đưa vào mê muội. Các dục là khuấy rối, dáng vóc ghê rợn, như cái đầu con rắn; những kẻ ngu dốt, mù lòa, phàm phu mới ưa thích. Dính trong đám lầy của các dục, nhiều người ngu dốt ở thế gian không biết đến chỗ chấm dứt của sinh và tử. con đường dẫn đến cõi khổ, mà người ta, vì các dục, bằng nhiều lối, bước vào đem bệnh tật lại cho chính mình. Như vậy, các dục sinh ra kẻ thù, là thiêu đốt, là phiền não, là mồi nhử thế gian trói buộc người, là trói buộc vào cái chết. Các dục làm điên cuồng, tâng bốc, kích động tâm, đem phiền não cho chúng sinh, là lưới bẫy Ma Vương giăng ra. Các dục nguy hại vô hạn, nhiều khổ đau, là chất độc mạnh, ít khoái lạc, gây khuấy rối, làm héo hon phía trong sạch. Đã gây nên bất hạnh như thế vì các dục, tôi sẽ không quay lại nữa, luôn thỏa thích Niết-bàn. Vượt qua khuấy rối của các dục, mong mỏi trạng thái mát mẻ, không xao lãng, tôi sẽ an trú trong sự cạn kiệt mọi ràng buộc. Không sầu muộn, xa lìa bụi nhơ, an toàn, thánh thiện, tám chi phần, thẳng tắp ấy; Tôi sẽ theo con đường ấy mà các bậc đại ẩn sĩ đã vượt qua. (Tiếng khen:) 'Hãy nhìn xem Subhā này, con gái người thợ rèn, đứng vững trong Giáo pháp. Vào trạng thái không còn dục vọng, nàng tham thiền ở cội cây. Xuất gia đến nay mới ngày thứ tám, có niềm tin, chói sáng Chánh pháp, được ni Uppalavaṇṇā hướng dẫn, nàng có ba Minh, chiến thắng Thần Chết. Nàng là người tự do, không còn nợ nần, là vị Tỷ-kheo-ni, các căn đã tu tập, tách rời mọi ràng buộc, phận sự đã xong, không còn lậu hoặc.' Trời Sakka, chúa tể các sinh linh, cùng hội chúng chư Thiên, bằng thần thông đến gặp và lễ bái Subhā, con gái người thợ rèn. Trưởng lão ni Subhā, con gái người thợ rèn, đã nói bài kệ như thế.
Nhóm Hai Mươi (hết).