Ambapālī
Ambapālī, kỹ nữ lừng danh một thời của Vesālī, nay là trưởng lão ni già, điểm lại từng phần thân thể: tóc đen như ong nay như thớ vỏ cây gai, đầu thơm như hộp hương nay hôi như lông chó; răng, mắt, cổ, tay, ngực, đùi, chân — tất cả đều đổi thay vì tuổi già. Mỗi đoạn kết bằng điệp khúc 'Lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác' — xác nhận lời Phật về vô thường là sự thật không thể khác.
Điểm thực hànhĐọc bài kệ này như một bài quán vô thường chi tiết: đi qua từng phần thân thể mình và thừa nhận 'nó sẽ đổi thay' — sự thật ấy, theo Ambapālī, là không sai khác.
Therīgāthā 13.1 Nhóm Hai Mươi Ambapālī
có đầu ngọn bị xoắn lại.
Bởi tuổi già, chúng trở thành tương tự như những thớ sợi của vỏ cây gai;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Cái đầu của tôi, đầy những bông hoa,
được tỏa hương tựa như cái hộp thơm.
Bởi tuổi già, nó trở nên có mùi tương tự như lông của loài chó;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Tựa như khu rừng rậm khéo được trồng trọt,
(đầu tóc) được trông tuyệt đẹp với những đầu ngọn tóc được tách rời ra nhờ vào lược và kim găm.
Bởi tuổi già, nó trở nên lơ thơ chỗ này chỗ nọ;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Được điểm tô với vàng ở chùm tóc đen,
được trang điểm với những bím tóc xinh, (đầu tóc) trông tuyệt đẹp.
Bởi tuổi già, nó bị làm trở thành cái đầu bị sói;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Tựa như đường nét được khéo tạo ra bởi người thợ vẽ,
cặp lông mày xinh của tôi trước đây trông tuyệt đẹp.
Bởi tuổi già, chúng bị giăng ngang với những nếp nhăn;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Đôi mắt dài, có màu đen tuyền,
đã là rực rỡ, vô cùng xinh xắn giống như ngọc ma-ni.
Bởi tuổi già, chúng bị tàn phá, không còn tuyệt đẹp;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Và lỗ mũi tựa như đỉnh chóp thanh tú,
trông tuyệt đẹp vào thời điểm còn rất trẻ.
Bởi tuổi già, nó tựa như bị quắt lại;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Hai dái tai của tôi trông tuyệt đẹp, tựa như vòng xuyến khéo được gia công,
khéo được hoàn thành.
Bởi tuổi già, chúng bị giăng ngang với những nếp nhăn;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Những cái răng xinh xắn của tôi trước đây trông tuyệt đẹp,
tựa như nụ hoa chuối.
Bởi tuổi già, chúng bị sứt mẻ và ngả màu vàng;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Tôi đã thỏ thẻ giọng ngọt ngào tựa như con chim cu cu
có sự di chuyển ở trong khu rừng lớn và rừng thưa.
Bởi tuổi già, giọng ấy đã bị ngập ngừng chỗ này chỗ nọ;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Cái cổ xinh của tôi trông vô cùng xinh đẹp, tựa như vỏ sò (có ba ngấn) mềm mại,
khéo được chùi bóng.
Bởi tuổi già, nó trở nên bị đứt đoạn và võng xuống;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Hai cánh tay xinh của tôi trông vô cùng xinh đẹp,
cả hai giống y như thanh gài cửa tròn trịa.
Bởi tuổi già, chúng trở thành giống như (những cành) cây hoa kèn bị khô héo;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Hai bàn tay xinh của tôi trước đây trông tuyệt đẹp,
được tô điểm với chiếc nhẫn thanh nhã làm bằng vàng.
Bởi tuổi già, chúng trở thành giống như rễ củ (cà rốt);
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Bộ ngực nhỏ xinh của tôi trước đây trông tuyệt đẹp, cả hai đều đầy đặn, tròn trịa,
liền nhau, dựng đứng.
Bởi tuổi già, chúng trở thành lủng lẳng giống như hai túi da hết nước;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Thân thể xinh của tôi trước đây trông tuyệt đẹp,
tựa như lát vàng khéo được đánh bóng.
Bởi tuổi già, nó bị tràn lan với các nếp nhăn li ti;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Cặp đùi xinh của tôi trước đây trông tuyệt đẹp,
cả hai tương tự như cái vòi của loài voi.
Bởi tuổi già, chúng trở thành giống như các ống tre;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Hai ống chân xinh của tôi trước đây trông tuyệt đẹp,
được điểm tô với các vòng kiềng thanh nhã làm bằng vàng.
Bởi tuổi già, chúng trở thành tựa như các cọng thân của cây mè;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Hai bàn chân xinh của tôi trước đây trông tuyệt đẹp,
cả hai tương tự như được phủ đầy bông gòn.
Bởi tuổi già, chúng bị nứt nẻ, có nếp nhăn;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.
Thân xác này đã trở nên như thế này,
già cỗi, nơi chứa đựng nhiều khổ đau,
ngôi nhà cũ kỹ bị rơi xuống các lớp vữa hồ;
lời nói của bậc Tuyên Thuyết Sự Thật là không sai khác.”
Nghĩa là
Tóc tôi đen như màu của loài ong, ngọn tóc xoăn. Nay vì già, tóc như thớ vỏ cây gai; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. tỏa hương như cái hộp thơm, Đầu tôi đầy những bông hoa. Nay vì già, nó hôi như lông chó; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Tóc dày như khu rừng được trồng khéo, ngọn tóc rẽ đẹp nhờ lược và kim găm. Nay vì già, tóc lơ thơ chỗ này chỗ nọ; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Điểm tô bằng vàng trên chùm tóc đen, trang điểm bằng những bím tóc xinh, trông tuyệt đẹp. Nay vì già, đầu thành hói; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Như đường nét người thợ vẽ khéo tạo, cặp lông mày xinh của tôi trước đây tuyệt đẹp. Nay vì già, chúng trĩu xuống với những nếp nhăn; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. rực rỡ, xinh xắn như ngọc ma-ni, đôi mắt dài, đen tuyền. Nay vì già, chúng bị tàn phá, không còn đẹp; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Mũi tôi như đỉnh chóp thanh tú, tuyệt đẹp vào thời còn trẻ. Nay vì già, nó như quắt lại; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Hai dái tai tôi tuyệt đẹp, như vòng xuyến khéo được gia công, khéo được hoàn thành. Nay vì già, chúng trĩu xuống với những nếp nhăn; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. như nụ hoa chuối, những chiếc răng xinh của tôi trước đây tuyệt đẹp. Nay vì già, chúng sứt mẻ và ngả vàng; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. rong ruổi trong rừng lớn và rừng thưa, giọng tôi ngọt ngào như chim cu cu. Nay vì già, giọng ngập ngừng chỗ này chỗ nọ; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Cổ tôi tuyệt đẹp, như vỏ sò mềm mại, khéo được chùi bóng. Nay vì già, cổ gãy khúc và võng xuống; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Hai cánh tay tôi tuyệt đẹp, tròn trịa như thanh gài cửa. Nay vì già, chúng như cành cây khô héo; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Hai bàn tay tôi trước đây tuyệt đẹp, điểm tô bằng chiếc nhẫn vàng thanh nhã. Nay vì già, chúng như rễ củ; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Bộ ngực tôi trước đây tuyệt đẹp, đầy đặn, tròn trịa, liền nhau, dựng đứng. Nay vì già, chúng lủng lẳng như hai túi da hết nước; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Thân thể tôi trước đây tuyệt đẹp, như lát vàng khéo đánh bóng. Nay vì già, nó đầy những nếp nhăn li ti; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Cặp đùi tôi trước đây tuyệt đẹp, như cái vòi của loài voi. Nay vì già, chúng như các ống tre; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Hai ống chân tôi trước đây tuyệt đẹp, điểm tô bằng vòng kiềng vàng thanh nhã. Nay vì già, chúng như cọng thân cây mè; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Hai bàn chân tôi trước đây tuyệt đẹp, như được phủ đầy bông gòn. Nay vì già, chúng nứt nẻ, nhăn nheo; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác. Thân xác này đã thành như thế — già cỗi, nơi chứa đựng nhiều khổ đau, như ngôi nhà cũ kỹ, vữa hồ rơi lả tả; Lời của bậc Nói Lời Chân Thật (Đức Phật) không hề sai khác.
Trưởng lão ni Ambapālī đã nói bài kệ như thế.