Nikaya Ngôn Ngữ Hiện Đại
Trang chủ › Milinda & Apadāna › Ký sự về trưởng lão Dabba

Ký sự về trưởng lão Dabba

Dabbamallaputtattheraapadāna · THA-AP536 · 170 đoạn

Trưởng lão Dabba kể: kiếp xưa ở Haṁsavatī, ông nghe đức Phật Padumuttara tán dương vị phân bố chỗ trú ngụ, liền cúng dường bảy ngày và phát nguyện vị thế ấy. Ông từng chửi mắng một vị Thinh Văn đã sạch lậu hoặc thời Phật Vipassī nên kiếp cuối bị vu cáo nhiều lần, nhưng nhờ dâng cơm sữa mà được năm yếu tố tốt đẹp. Sanh ở Kusinārā, rơi xuống từ giàn hỏa thiêu của mẹ nên có tên Dabba, ông giải thoát lúc bảy tuổi và được đặt vào vị thế đứng đầu về phân bố chỗ trú ngụ.

Điểm thực hành

Một lời chửi mắng bậc trong sạch cũng để lại quả xấu lâu dài; hãy giữ miệng lưỡi cẩn thận, nhất là với những người đang tu hành nghiêm túc.

Trưởng Lão Ký Sự Phẩm Kaccāyana Dabbamallaputta

đấng Chiến Thắng tên Padumuttara,
bậc hiểu biết về toàn bộ thế gian, đấng Hiền Trí,
Trước đây một trăm ngàn kiếp,
bậc Hữu Nhãn đã hiện khởi.
Là bậc giáo giới,
là vị làm cho hiểu rõ,
là vị giúp cho tất cả chúng sanh vượt qua,
được thiện xảo trong việc thuyết giảng, đức Phật đã giúp cho nhiều người vượt qua.
Bậc Thương Tưởng,
vị tầm cầu sự lợi ích cho tất cả chúng sanh,
cũng đã an trú vào ngũ giới cho tất cả các ngoại đạo
cho tất cả các ngoại đạo đã đi đến.
Như thế, được tô điểm với các vị A-la-hán có năng lực như thế ấy, (thế gian) đã không bị rối loạn
và trống vắng các vị ngoại đạo.
được tô điểm với các vị A-la-hán
có năng lực như thế ấy,
Bậc Đại Hiền Trí ấy cao năm mươi tám ratana
Bậc Đại Hiền Trí ấy
tợ như cây cột trụ bằng vàng,
có ba mươi hai hảo tướng.
Cho đến khi ấy, tuổi thọ được biết là một trăm ngàn năm.
Cho đến khi ấy,
Trong khi tồn tại như thế,
Ngài đã giúp cho nhiều người vượt qua.
Khi ấy, là con trai nhà triệu phú
có danh vọng lớn lao ở tại Haṁsavatī,
tôi đã đi đến gặp đấng Quang Đăng của thế gian
và đã lắng nghe việc thuyết giảng Giáo Pháp.
đang phân bố chỗ trú ngụ cho các vị tỳ khưu,
vị Thinh Văn
Sau khi lắng nghe lời nói của Ngài đang tán dương
tôi đã được hoan hỷ.
Sau khi thực hiện hành động hướng thượng đến bậc Đại Ẩn Sĩ ấy cùng với Hội Chúng,
Sau khi thực hiện hành động hướng thượng
tôi đã quỳ xuống đê đầu ở bàn chân (Ngài)
và đã phát nguyện vị thế ấy.
đấng Đại Hùng đã nói rằng:
trong lúc tán dương việc làm của tôi,
“Người đã chăm lo vật thực đến đấng Lãnh Đạo Thế Gian cùng với Hội Chúng
trong bảy ngày
người này đây có mắt hình lá sen,
có bả vai sư tử, có làn da vàng chói,
đã quỳ xuống ở cạnh bàn chân của Ta
trong lúc phát nguyện vị thế tối thượng.
Vào một trăm ngàn kiếp về sau này,
xuất thân gia tộc Okkāka
bậc Đạo Sư tên Gotama,
sẽ xuất hiện ở thế gian.
Khi ấy, người này sẽ là Thinh Văn của vị Phật ấy,
được nổi tiếng với tên là Dabba,
và sẽ là vị phân bố chỗ trú ngụ
hàng đầu.”
Do nghiệp ấy đã được thực hiện tốt đẹp
và do các nguyện lực của tác ý,
sau khi từ bỏ thân nhân loại
tôi đã đi đến cõi trời Đạo Lợi.
ba trăm lần,
Và tôi đã cai quản Thiên quốc
năm trăm lần.
và đã trở thành đấng Chuyển Luân Vương
Lãnh thổ vương quốc là bao la,
không thể đo lường bằng phương diện tính đếm.
tôi đã được sung sướng ở tất cả các nơi.
Do nhờ tác động của nghiệp ấy
Trước đây chín mươi mốt kiếp,
bậc Lãnh Đạo tên Vipassī
là vị có ánh mắt thu hút,
vị thấy rõ tất cả các pháp đã hiện khởi.
Có tâm xấu xa, tôi đã chửi mắng
vị Thinh Văn đã đoạn tận tất cả các lậu hoặc của đức Phật như thế ấy,
đã đoạn tận tất cả các lậu hoặc
dầu đã biết rõ là “Vị trong sạch.”
của chính bậc vĩ nhân ấy
đến các vị Thinh Văn đại ẩn sĩ (không có phần vị ấy).
Tôi đã lấy ra tấm thẻ
và tôi đã dâng cúng cơm sữa
Ở vào kiếp Bhadda này,
có danh tiếng vĩ đại, là thân quyến của đấng Phạm Thiên (dòng dõi Bà-la-môn).
tên Kassapa
trong số các vị đang thuyết giảng đã hiện khởi đấng cao quý
Ngài đã làm chói sáng Giáo Pháp,
đã khuất phục các hàng ngoại đạo xấu xa,
đã huấn luyện những người đáng được huấn luyện,
và đã Niết Bàn cùng các Thinh Văn.
Khi đấng Bảo Hộ cùng các vị đệ tử đã Niết Bàn
và Giáo Pháp đang đi đến tiêu hoại,
chư Thiên bị chấn động,
có tóc xổ ra, mặt đầy nước mắt, đã than vãn rằng:
“Sự nhìn thấy Giáo Pháp sẽ bị lụi tàn,
chúng ta sẽ không nhìn thấy các vị có sự hành trì tốt đẹp,
chúng ta sẽ không được nghe Chánh Pháp.
Ôi, chúng ta thật kém phước!”
Khi ấy, toàn bộ quả đất này,
vốn bất động, đã có sự chuyển động qua lại.
Và biển cả như là có sự sầu muộn
đã gào lên âm giọng thê thảm.
Những cái trống không người (sử dụng) đã vang lên từ khắp bốn phương,
không người (sử dụng) đã vang lên
và các tiếng sấm đem lại sự kinh hãi
đã nổ ra khắp nơi.
Những đốm lửa đã rơi xuống từ không trung,
và cột khói được nhìn thấy.
Tất cả cây cối, chúng sanh, và các loài thú đã kêu gào thảm thiết.
đã kêu gào thảm thiết.
Sau khi nhìn thấy sự bạo tàn xuất hiện
báo hiệu sự tiêu hoại của Giáo Pháp,
bị chấn động bảy vị tỳ khưu chúng tôi
khi ấy đã suy nghĩ rằng:
“Không có Giáo Pháp,
đối với chúng ta là đã đủ với cuộc sống rồi.
Chúng ta hãy đi vào khu rừng lớn
và gắn bó với lời dạy của đấng Chiến Thắng.”
Khi ấy, chúng tôi đã nhìn thấy
ngọn núi cao chót vót ở trong khu rừng.
Chúng tôi đã leo lên ngọn núi ấy bằng chiếc thang
và đã làm chiếc thang rơi xuống.
Khi ấy, vị trưởng lão của chúng tôi đã giáo huấn rằng:
“Sự xuất hiện của đức Phật là điều hy hữu,
đức tin là điều khó đạt thì (chúng ta) đã đạt được,
và Giáo Pháp còn sót lại là ít ỏi.
Các cơ hội đã qua đi
và rơi vào biển cả khổ đau vô tận.
Do đó, việc thực hành nên được thực hiện
trong khi lời dạy của bậc Hiền Trí vẫn còn tồn tại.”
Vị trưởng lão ấy đã trở thành bậc A-la-hán,
vị kế tiếp khi ấy là bậc Bất Lai,
những vị khác được gắn bó với thiện giới
đã đi đến thế giới của chư Thiên.
Vị vượt qua luân hồi đã Niết Bàn,
và chỉ một vị ở cõi Tịnh Cư Thiên.
Còn tôi, Pukkusāti,
Sabhiya, Bāhiya là tương tợ như nhau.
Và luôn cả Kumārakassapa nữa,
chúng tôi đã tái sanh ở nơi này nơi khác.
chúng tôi đã được giải thoát khỏi sự trói buộc của luân hồi.
Được thương thưởng bởi đấng Gotama,
Tôi đã được sanh ra ở thành Kusinārā giữa những người Mallā.
Ngay khi tôi còn ở trong bào thai,
mẹ của tôi bị chết và đã được đưa lên giàn hỏa thiêu.
Từ nơi ấy tôi đã được rơi xuống.
Được rơi xuống ở nơi đống củi,
do đó tôi được nổi danh là Dabba.
Với năng lực của việc hành trì Phạm hạnh,
vào lúc bảy tuổi tôi đã được giải thoát.
Do quả báu của cơm sữa,
tôi đã đạt được năm yếu tố.
Do sự chửi mắng vị có lậu hoặc đã được đoạn tận,
tôi đã bị vu cáo nhiều lần bởi những kẻ xấu.
Giờ đây, tôi đã vượt qua cả hai điều thiện và ác.
cả hai điều thiện và ác.
Sau khi đạt được sự an tịnh tuyệt đối,
tôi sống không còn lậu hoặc.
Tôi đã phân bố chỗ trú ngụ
và đã làm cho các vị có sự hành trì tốt đẹp được vui vẻ.
Được hoan hỷ về đức hạnh ấy, đấng Chiến Thắng
đã thiết lập tôi vào vị thế tối thắng.
Các phiền não của tôi đã được thiêu đốt,
tất cả các hữu đã được xóa sạch. Sau khi cắt đứt sự trói buộc như là con voi đực (đã được cởi trói),
tôi sống không còn lậu hoặc.
Quả vậy, tôi đã thành công mỹ mãn,
đã thành tựu tam minh, đã thực hành lời dạy đức Phật trong sự hiện tiền của đức Phật tối thượng.
đã thực hành lời dạy đức Phật
Bốn (tuệ) phân tích,
tám giải thoát, và sáu thắng trí đã được (tôi) đắc chứng;
tôi đã thực hành lời dạy của đức Phật.

Nghĩa là

Đức Chiến Thắng tên Padumuttara, bậc hiểu biết toàn bộ thế gian, đấng Hiền Trí; Một trăm ngàn kiếp trước, bậc có mắt thấy đã xuất hiện trong kiếp ấy. là bậc giáo giới, là vị làm cho hiểu rõ, là vị giúp tất cả chúng sanh vượt qua; khéo thuyết giảng, đức Phật, đã giúp nhiều người vượt qua. Bậc thương tưởng, đầy lòng bi mẫn, vị tìm lợi ích cho tất cả chúng sanh; tất cả các ngoại đạo đã đến, cũng đã an lập vào năm giới. Như thế, thế gian đã không bị rối loạn, và vắng bóng các ngoại đạo; được trang điểm với các vị A-la-hán có năng lực như thế ấy. Bậc Đại Hiền Trí ấy cao năm mươi tám ratana, bậc Đại Hiền Trí ấy; như cây cột trụ bằng vàng, có ba mươi hai tướng tốt. Tuổi thọ khi ấy được biết là một trăm ngàn năm; cho đến khi ấy, tuổi thọ là như vậy; trong khi tồn tại như thế, Ngài đã giúp nhiều người vượt qua. Khi ấy, ở tại Haṁsavatī, tôi là con trai nhà triệu phú, có danh vọng lớn lao; tôi đi đến gặp đấng Quang Đăng của thế gian và lắng nghe việc thuyết giảng Giáo Pháp. đang phân bố chỗ trú ngụ cho các Tỷ-kheo; vị Thinh Văn đang phân bố chỗ trú ngụ; sau khi lắng nghe lời nói của Ngài đang tán dương tôi đã được hoan hỷ. Sau khi thực hiện hành động hướng thượng đến bậc Đại Ẩn Sĩ ấy cùng với Hội Chúng, sau khi thực hiện hành động hướng thượng tôi quỳ xuống đê đầu ở bàn chân Ngài và phát nguyện vị thế ấy. đấng Đại Hùng đã nói rằng: trong lúc tán dương việc làm của tôi, Người đã chăm lo vật thực đến đấng Lãnh Đạo Thế Gian cùng với Hội Chúng trong bảy ngày. người này đây có mắt như lá sen, có bả vai sư tử, có làn da vàng chói; đã quỳ xuống ở cạnh bàn chân của Ta trong lúc phát nguyện vị thế cao nhất. Vào một trăm ngàn kiếp về sau này, xuất thân gia tộc Okkāka; bậc Đạo Sư tên Gotama, sẽ xuất hiện ở thế gian. Khi ấy, người này sẽ là Thinh Văn của vị Phật ấy, được nổi tiếng với tên là Dabba; và sẽ là vị phân bố chỗ trú ngụ hàng đầu. Do nghiệp ấy đã được làm tốt đẹp, và do sức nguyện của tác ý; sau khi từ bỏ thân người, tôi đi đến cõi trời Đạo Lợi. ba trăm lần, và tôi đã cai quản Thiên quốc; năm trăm lần. và đã trở thành đấng Chuyển Luân Vương. Lãnh thổ vương quốc là bao la, không thể đo lường bằng cách tính đếm; tôi được sung sướng ở tất cả các nơi. do nhờ tác động của nghiệp ấy. Trước đây chín mươi mốt kiếp, bậc Lãnh Đạo tên Vipassī là vị có ánh mắt thu hút; vị thấy rõ tất cả các pháp đã xuất hiện. Có tâm xấu xa, tôi đã chửi mắng vị Thinh Văn của đức Phật như thế ấy, đã đoạn tận tất cả các lậu hoặc; dù đã biết rõ là vị trong sạch. của chính bậc vĩ nhân ấy; đến các vị Thinh Văn đại ẩn sĩ, không có phần vị ấy. tôi đã lấy ra tấm thẻ và tôi đã dâng cúng cơm sữa Ở vào kiếp Bhadda này, có danh tiếng vĩ đại, là thân quyến của đấng Phạm Thiên, dòng dõi Bà-la-môn; tên Kassapa, thuộc dòng dõi; trong số các vị đang thuyết giảng đã hiện khởi đấng cao quý Ngài đã làm chói sáng Giáo Pháp, đã khuất phục các hàng ngoại đạo xấu xa; đã huấn luyện những người đáng được huấn luyện; và đã Niết-bàn cùng các Thinh Văn. Khi đấng Bảo Hộ cùng các vị đệ tử đã Niết-bàn và Giáo Pháp đang đi đến tiêu hoại, chư Thiên bị chấn động; có tóc xổ ra, mặt đầy nước mắt, đã than vãn rằng: Sự nhìn thấy Giáo Pháp sẽ bị lụi tàn, chúng ta sẽ không nhìn thấy các vị có sự hành trì tốt đẹp; chúng ta sẽ không được nghe Chánh Pháp; ôi, chúng ta thật kém phước! Khi ấy, toàn bộ quả đất này, vốn bất động, đã có sự chuyển động qua lại; và biển cả như là có sự sầu muộn đã gào lên âm giọng thê thảm. Những cái trống không người sử dụng đã vang lên từ khắp bốn phương, không người sử dụng đã vang lên; và các tiếng sấm đem lại sự kinh hãi đã nổ ra khắp nơi. Những đốm lửa đã rơi xuống từ không trung, và cột khói được nhìn thấy; với khói, có vòng lửa cháy, các loài thú đã kêu gào thảm thiết. Sau khi nhìn thấy sự bạo tàn xuất hiện báo hiệu sự tiêu hoại của Giáo Pháp, bị chấn động, bảy vị Tỷ-kheo chúng tôi khi ấy đã suy nghĩ rằng: Không có Giáo Pháp, đối với chúng ta là đã đủ với cuộc sống rồi; chúng ta hãy đi vào khu rừng lớn và gắn bó với lời dạy của đấng Chiến Thắng. Khi ấy, chúng tôi đã nhìn thấy ngọn núi cao chót vót ở trong khu rừng; chúng tôi đã leo lên ngọn núi ấy bằng chiếc thang và đã làm chiếc thang rơi xuống. Khi ấy, vị trưởng lão của chúng tôi đã giáo huấn rằng: Sự xuất hiện của đức Phật là điều hy hữu, đức tin là điều khó đạt thì chúng ta đã đạt được; và Giáo Pháp còn sót lại là ít ỏi. Các cơ hội đã qua đi và rơi vào biển cả khổ đau vô tận; do đó, việc thực hành nên được thực hiện trong khi lời dạy của bậc Hiền Trí vẫn còn tồn tại. Vị trưởng lão ấy đã trở thành bậc A-la-hán, vị kế tiếp khi ấy là bậc Bất Lai; những vị khác được gắn bó với thiện giới đã đi đến thế giới của chư Thiên. Vị vượt qua luân hồi đã Niết-bàn, và chỉ một vị ở cõi Tịnh Cư Thiên; còn tôi, Pukkusāti, Sabhiya, Bāhiya là tương tợ như nhau. Và luôn cả Kumārakassapa nữa, chúng tôi đã tái sanh ở nơi này nơi khác; chúng tôi đã được giải thoát khỏi sự trói buộc của luân hồi. được thương thưởng bởi đấng Gotama, Tôi đã được sanh ra ở thành Kusinārā giữa những người Mallā; ngay khi tôi còn ở trong bào thai, mẹ của tôi bị chết và đã được đưa lên giàn hỏa thiêu; từ nơi ấy tôi đã được rơi xuống. Được rơi xuống ở nơi đống củi, do đó tôi được nổi danh là Dabba; với năng lực của việc hành trì Phạm hạnh, vào lúc bảy tuổi tôi đã được giải thoát. Do quả báu của cơm sữa, tôi đã đạt được năm yếu tố; do sự chửi mắng vị có lậu hoặc đã được đoạn tận, tôi đã bị vu cáo nhiều lần bởi những kẻ xấu. Giờ đây, tôi đã vượt qua cả hai điều thiện và ác; cả hai điều thiện và ác; sau khi đạt được sự an tịnh tuyệt đối, tôi sống không còn lậu hoặc. Tôi đã phân bố chỗ trú ngụ và đã làm cho các vị có sự hành trì tốt đẹp được vui vẻ; được hoan hỷ về đức hạnh ấy, đấng Chiến Thắng đã đặt tôi vào vị thế cao nhất. Các phiền não của tôi đã bị thiêu đốt, mọi kiếp sống đã dứt sạch; như voi đực bứt đứt dây trói, tôi sống không còn lậu hoặc. Thật tốt đẹp thay cho tôi, trước mặt đức Phật của tôi, tôi đã đạt ba minh; tôi đã làm theo lời dạy của đức Phật. Bốn tuệ phân tích, tám giải thoát và sáu thắng trí, tôi đã chứng đắc; tôi đã làm theo lời dạy của đức Phật.

Trưởng lão Dabba Mallaputta đã nói những lời kệ ấy như vậy. Ký sự về trưởng lão Dabba Mallaputta, bài thứ 4.