Ký sự về trưởng lão Sumanāveliya
Trưởng lão Sumanāveliya kể vắn tắt: khi tất cả dân chúng cùng nhau tiến hành lễ cúng dường trọng thể đến đức Phật Vessabhū, ông thực hiện một khối vôi bột cùng vòng hoa đội đầu bằng bông hoa nhài và dâng lên trước bảo tọa sư tử; dân chúng kéo đến xem bông hoa tối thượng và hỏi ai đã cúng. Do sự tịnh tín, ông sanh lên cõi Hóa Lạc Thiên, và nơi nào tái sanh ông cũng là đối tượng yêu quý của tất cả. Ông còn ghi riêng quả của việc cả đời không phỉ báng các vị đạo sĩ đã chế ngự bản thân: ông là đối tượng được cúng dường của tất cả. Mười một kiếp trước ông làm Chuyển Luân Vương Sahassāra, và nay đã chứng đắc tuệ phân tích, giải thoát, thắng trí.
Điểm thực hànhGiữa lễ cúng dường trọng thể của toàn dân cho đức Phật Vessabhū, ông làm một khối vôi bột cùng vòng hoa nhài và dâng lên trước bảo tọa sư tử; mọi người kéo đến xem và hỏi ai đã cúng bông hoa tối thượng này. Quả riêng của ông còn gồm việc chưa từng phỉ báng các vị đạo sĩ đã chế ngự bản thân bằng thân, khẩu, hay ý — miệng không nói lời ác với người tu cũng là một phước được ghi riêng.
Trưởng Lão Ký Sự Phẩm Umāpupphiya Sumanāveliya
bậc Trưởng Thượng của thế gian như thế ấy.
Sau khi cùng nhau đi đến, tất cả dân chúng
tiến hành việc cúng dường trọng thể
tôi đã thực hiện một khối vôi bột
cùng với vòng hoa đội đầu bằng bông hoa nhài,
ở phía trước bảo tọa sư tử.
và tôi đã dâng lên ở phía trước bảo tọa sư tử.
Tất cả dân chúng sau khi cùng nhau đi đến
nhìn thấy bông hoa tối thượng (nói rằng):
“Người nào đã cúng dường bông hoa này
đến đức Phật tối thượng như thế ấy?”
Do sự tịnh tín ấy ở trong tâm,
tôi đã sanh lên cõi Hóa Lạc Thiên.
Tôi thọ hưởng nghiệp của mình
đã khéo được thực hiện bởi bản thân trong thời quá khứ.
Nơi chốn nào tôi đi tái sanh
dầu là bản thể Thiên nhân hay nhân loại,
tôi đều là đối tượng yêu quý của tất cả;
điều này là quả báu của việc cúng dường bông hoa.
Tôi không biết đến sự phỉ báng (nào) đã được thực hiện bởi tôi bằng thân,
bằng lời nói, hay bằng ý
đối với các vị đạo sĩ khổ hạnh, những vị đã chế ngự bản thân.
Tôi không biết đến sự phỉ báng (nào) đã được thực hiện bởi tôi bằng thân, bằng lời nói, hay bằng ý đối với các vị đạo sĩ khổ hạnh, những vị đã chế ngự bản thân.
Do việc ấy đã được thực hành tốt đẹp
và do các nguyện lực của tâm,
tôi là đối tượng được cúng dường của tất cả;
điều này là quả báu của việc không phỉ báng.
Trước đây mười một kiếp,
vị Sát-đế-lỵ tên Sahassāra
đã là đấng Chuyển Luân Vương được thành tựu bảy loại báu vật,
có oai lực lớn lao.
Bốn (tuệ) phân tích,
tám giải thoát, và sáu thắng trí đã được (tôi) đắc chứng;
tôi đã thực hành lời dạy của đức Phật.
Nghĩa là
Đến đức Thế Tôn Vessabhū, bậc trưởng thượng của thế gian như thế ấy. tất cả dân chúng cùng nhau đi đến tiến hành việc cúng dường trọng thể. Tôi đã thực hiện một khối vôi bột cùng với vòng hoa đội đầu bằng bông hoa nhài, Ở phía trước bảo tọa sư tử, tôi đã dâng lên ở phía trước bảo tọa sư tử. Tất cả dân chúng cùng nhau đi đến, nhìn thấy bông hoa tối thượng, nói rằng: “Người nào đã cúng dường bông hoa này đến đức Phật tối thượng như thế ấy?” Do sự tịnh tín ấy trong tâm, tôi đã sanh lên cõi Hóa Lạc Thiên. Tôi thọ hưởng nghiệp của mình đã khéo được thực hiện bởi bản thân trong thời quá khứ. Nơi chốn nào tôi đi tái sanh, dù là thân Thiên nhân hay nhân loại, tôi đều là đối tượng yêu quý của tất cả; đây là quả của việc cúng dường bông hoa. Tôi không từng phỉ báng bằng thân, bằng lời nói, hay bằng ý Đối với các vị đạo sĩ khổ hạnh đã chế ngự bản thân, tôi không biết có sự phỉ báng nào do tôi thực hiện đối với họ. Do việc ấy đã được thực hành tốt đẹp và do các nguyện lực của tâm, tôi là đối tượng được cúng dường của tất cả; đây là quả của việc không phỉ báng. Mười một kiếp trước, Vị Sát-đế-lỵ tên Sahassāra đã là Chuyển Luân Vương đầy đủ bảy báu vật, có oai lực lớn. Bốn tuệ phân tích, tám giải thoát và sáu thắng trí, tôi đã chứng đắc; tôi đã thực hành lời dạy của đức Phật.”
Trưởng lão Sumanāveliya đã nói những lời kệ ấy như vậy. Ký sự về trưởng lão Sumanāveliya là phần thứ tám.