Lời Tranh Luận

Đức Phật dạy các Tỷ-kheo đừng nói lời tranh cãi kiểu hơn thua — chê người không hiểu Pháp và Luật, khoe mình thực hành đúng, thách người gỡ lấy luận điểm đã bị đánh đổ. Những lời ấy không mang lại lợi ích; khi nói, hãy nói về bốn sự thật cao quý.

Điểm thực hành

Khi sắp bước vào một cuộc tranh cãi hơn thua về đúng sai, hãy tự hỏi: lời này có giúp ai hiểu rõ khổ và cách dứt khổ không; nếu không, hãy im lặng.

1. Phẩm Định Lời Tranh Luận “Này các Tỷ-kheo (vị tu sĩ khất thực), đừng nói những lời tranh cãi, như là: “Ông không hiểu Pháp và Luật này, tôi mới hiểu Pháp và Luật này. Ông thì hiểu Pháp và Luật này được bao nhiêu! Ông thực hành sai, tôi thực hành đúng. Lời của tôi nhất quán, lời của ông không nhất quán. Điều đáng nói trước, ông lại nói sau; điều đáng nói sau, ông lại nói trước. Điều ông đã suy đi tính lại lâu nay đã bị bác bỏ. Luận điểm của ông đã bị đánh đổ. Đi mà cứu lấy luận điểm của ông đi! Ông đã bị kẹt cứng rồi; hãy tự gỡ ra nếu ông có thể!” Vì sao vậy? Vì những câu chuyện ấy, này các Tỷ-kheo, không mang lại lợi ích, không phải là nền tảng của Phạm hạnh, không đưa đến sự nhàm chán và buông bỏ, sự nhạt dần của tham, sự chấm dứt, sự yên tĩnh, hiểu biết sâu sắc, giác ngộ và Niết-bàn.

Khi nói chuyện, này các Tỷ-kheo, các ông hãy nói: “Đây là khổ”, hãy nói: “Đây là nguồn gốc của khổ”, hãy nói: “Đây là sự chấm dứt của khổ”, hãy nói: “Đây là con đường đưa đến sự chấm dứt của khổ”. Vì vậy, cần phải cố gắng để hiểu rõ: “Đây là khổ”, cần phải cố gắng để hiểu rõ: “Đây là nguồn gốc của khổ”, cần phải cố gắng để hiểu rõ: “Đây là sự chấm dứt của khổ”, cần phải cố gắng để hiểu rõ: “Đây là con đường đưa đến sự chấm dứt của khổ”.” Bài thứ 9.