Kinh Maṇicūḷaka — Vàng Bạc Và Người Tu
Trong cung vua, quần thần bàn rằng các Sa-môn dòng Thích được phép dùng và nhận vàng bạc. Ông thôn trưởng Maṇicūḷaka có mặt ở đó đã đính chính: các Sa-môn Thích tử đã buông bỏ châu báu và vàng bạc, và ông đã thuyết phục được cả hội chúng. Ông đến hỏi Đức Phật xem mình nói vậy có đúng lời Ngài không; Đức Phật xác nhận và nói thêm: ai được phép dùng vàng bạc thì cũng được phép hưởng năm thứ khoái lạc giác quan — và người như vậy dứt khoát không còn là người tu theo dòng Thích.
Điểm thực hànhCó những thứ cần thì cứ tìm: cần cỏ tìm cỏ, cần củi tìm củi, cần xe tìm xe, cần người tìm người. Nhưng vàng bạc thì người đã xuất gia không nhận, không tìm — vì một khi tiền được phép, năm thứ khoái lạc cũng được phép theo, và đời tu chấm dứt.
Phẩm Các Thôn Trưởng Kinh Maṇicūḷaka Tôi nghe kể lại như vầy: Một thuở, Đức Phật ở tại thành Vương Xá, trong vườn Trúc Lâm, nơi người ta cho sóc ăn. Lúc bấy giờ, trong khu cung vua, đoàn quần thần của nhà vua đang ngồi họp với nhau, và câu chuyện này được nêu lên giữa họ: “Các Sa-môn thuộc dòng Thích tử được phép dùng vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử chấp nhận vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử nhận lấy vàng bạc.” Lúc bấy giờ, ông thôn trưởng Maṇicūḷaka đang ngồi trong hội chúng ấy. Ông Maṇicūḷaka nói với hội chúng ấy: “Thưa các vị, xin đừng nói như vậy. “Các Sa-môn thuộc dòng Thích tử không được phép dùng vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử không chấp nhận vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử không nhận lấy vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử đã buông bỏ châu báu và vàng, đã rời xa vàng bạc.”
Và ông Maṇicūḷaka đã thuyết phục được hội chúng ấy. Sau đó, ông thôn trưởng Maṇicūḷaka đến chỗ Đức Phật. Đến nơi, ông đảnh lễ Đức Phật rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, ông Maṇicūḷaka thưa với Đức Phật: “Thưa Ngài, ở đây, trong khu cung vua, đoàn quần thần của nhà vua đang ngồi họp với nhau, và câu chuyện này được nêu lên giữa họ: “‘Các Sa-môn thuộc dòng Thích tử được phép dùng vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử chấp nhận vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử nhận lấy vàng bạc.’ “Khi được nói vậy, thưa Ngài, con đã nói với hội chúng ấy: “‘Thưa các vị, xin đừng nói như vậy. “‘Các Sa-môn thuộc dòng Thích tử không được phép dùng vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử không chấp nhận vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử không nhận lấy vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử đã buông bỏ châu báu và vàng, đã rời xa vàng bạc.’ “Và con đã thuyết phục được hội chúng ấy, thưa Ngài.
“Thưa Ngài, khi trả lời như vậy, liệu con có nói đúng lời Đức Phật không? Con có xuyên tạc Đức Phật bằng điều không thật không? Con có trình bày thuận theo Pháp không, và có ai có lý do chính đáng để phản bác hay chỉ trích con không?” Đức Phật đáp: “Đúng vậy, này thôn trưởng, khi trả lời như vậy, ông nói đúng lời của Ta. Ông không xuyên tạc Ta bằng điều không thật. Ông trình bày thuận theo Pháp, và không ai có lý do chính đáng để phản bác hay chỉ trích. “Quả thật, này thôn trưởng, các Sa-môn thuộc dòng Thích tử không được phép dùng vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử không chấp nhận vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử không nhận lấy vàng bạc. Các Sa-môn Thích tử đã buông bỏ châu báu và vàng, đã rời xa vàng bạc.
“Này thôn trưởng, đối với ai vàng bạc được phép dùng, thì năm thứ khoái lạc của giác quan cũng được phép dùng đối với người ấy. “Đối với ai năm thứ khoái lạc của giác quan được phép dùng, này thôn trưởng, ông hãy dứt khoát khẳng định về người ấy rằng: đó không phải là tính chất của một Sa-môn, không phải là tính chất của một Thích tử. “Hơn nữa, này thôn trưởng, Ta nói như thế này: “Cỏ thì người cần cỏ đi tìm. Củi thì người cần củi đi tìm. Xe thì người cần xe đi tìm. Người làm thì người cần người làm đi tìm. “Nhưng này thôn trưởng, Ta không hề nói, dưới bất cứ hình thức nào, rằng vàng bạc được chấp nhận hay được đi tìm.” Bài thứ 10.