Kinh Xứ
Tại Đại Lâm ở Vesālī, khi Đức Phật đang giảng về sáu xứ tiếp xúc cho các Tỷ-kheo chăm chú lắng nghe, Ác ma đến gần gây tiếng động lớn khủng khiếp như đất nứt vỡ để làm mờ mắt họ. Một Tỷ-kheo tưởng đất vỡ thật; Đức Phật bảo đó là Ác ma, rồi nói kệ: sắc, tiếng, vị, mùi, xúc và pháp là món mồi đáng sợ làm đời mê loạn; đệ tử của Đức Phật giữ chánh niệm vượt qua chúng, vượt khỏi cõi của ma, sáng chói như mặt trời. Ác ma biến mất.
Điểm thực hànhKhi một tiếng động hay hình ảnh bất ngờ làm mình giật mình mê loạn, hãy quay về chánh niệm: nhận biết qua mắt, tai là đủ, đừng chạy theo nó.
Phẩm thứ hai Kinh Xứ Một lần, Đức Phật ở tại Vesālī, trong khu rừng Đại Lâm, ở giảng đường mái nhọn. Lúc ấy, Đức Phật đang giảng cho các Tỷ-kheo (vị tu sĩ khất thực) nghe về sáu xứ tiếp xúc: Ngài chỉ rõ cho họ, khích lệ họ, làm họ hăng hái và vui mừng. Các vị Tỷ-kheo ấy hết sức chăm chú, tập trung mọi tâm ý, lắng tai nghe Pháp. Bấy giờ Ác ma, kẻ xấu ác, nghĩ rằng: “Vị tu sĩ Gotama này đang giảng cho các Tỷ-kheo về sáu xứ tiếp xúc, chỉ rõ cho họ, khích lệ họ, làm họ hăng hái và vui mừng. Các vị Tỷ-kheo ấy hết sức chăm chú, tập trung mọi tâm ý, lắng tai nghe Pháp. Hay là ta đến chỗ vị tu sĩ Gotama ấy và làm mờ mắt các vị Tỷ-kheo này?” Rồi Ác ma, kẻ xấu ác, đến chỗ Đức Phật; đến nơi, ngay gần Đức Phật, hắn gây ra một tiếng động lớn, khủng khiếp, dễ sợ, nghe như mặt đất đang nứt vỡ. Bấy giờ một vị Tỷ-kheo nói với một vị Tỷ-kheo khác:
“Này Tỷ-kheo, Tỷ-kheo, hình như quả đất này đang nứt vỡ.” Nghe nói vậy, Đức Phật nói với vị Tỷ-kheo ấy: “Này Tỷ-kheo, không phải đất đang nứt vỡ đâu. Đó là Ác ma, kẻ xấu ác, đã đến để làm mờ mắt các ông.” Đức Phật biết rõ: “Đây là Ác ma”, liền nói với hắn bằng bài kệ:
Cùng toàn bộ xúc, pháp,
Là thế vật rùng rợn,
Làm mê loạn ở đời.
Chánh niệm, vượt khỏi chúng,
Ðệ tử bậc Chánh Giác, Chánh niệm, vượt khỏi chúng,
Vượt thế lực Ác ma,
Như mặt trời sáng chói.
Nghĩa là
Sắc, tiếng, vị và mùi, cùng với xúc và các pháp, toàn bộ chúng — đó là món mồi đáng sợ của đời, thứ mà người đời mê mẩn vì nó. Vượt qua tất cả những thứ ấy, vị đệ tử của Đức Phật, giữ chánh niệm, đã vượt qua chúng. Thoát khỏi phạm vi chi phối của Ác ma, vị ấy sáng chói như mặt trời.
Bấy giờ Ác ma, kẻ xấu ác, biết rằng: “Đức Phật đã biết ta, bậc Thiện Thệ đã biết ta”, nên buồn bã, thất vọng, và biến mất ngay tại chỗ ấy.