Kinh Nhiều Vị Tỷ-kheo
Một số đông Tỷ-kheo cùng đến hỏi Đức Phật tám câu về cảm thọ và được trả lời đầy đủ như bài Một Vị Tỷ-kheo: cảm thọ sinh từ xúc chạm, khát ái là con đường sinh khởi của nó, con đường tám ngành là con đường chấm dứt của nó, lối thoát là buông ham muốn và tham đối với cảm thọ. Bản Pāli viết tắt nhiều chỗ, bản hiện đại viết đầy đủ từng đoạn.
Điểm thực hànhKhi học theo nhóm, hãy đặt câu hỏi chung cho rõ ràng và cùng nghe một câu trả lời trọn vẹn, thay vì mỗi người giữ một mảnh hiểu biết riêng.
3. Phẩm Pháp Môn Một Trăm Lẻ Tám Kinh Nhiều Vị Tỷ-kheo Rồi một số đông Tỷ-kheo đi đến chỗ Đức Phật. Đến nơi, các vị đảnh lễ Đức Phật rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, các Tỷ-kheo ấy thưa với Đức Phật: “Bạch Đức Phật, cảm thọ là gì? Cảm thọ sinh khởi từ đâu? Con đường nào dẫn đến chỗ cảm thọ sinh khởi? Cảm thọ chấm dứt thế nào? Con đường nào dẫn đến chỗ cảm thọ chấm dứt? Vị ngọt của cảm thọ là gì, mặt nguy hiểm của nó là gì, lối thoát khỏi nó là gì?” Đức Phật đáp: “Này các Tỷ-kheo, có ba loại cảm thọ này — cảm thọ dễ chịu, cảm thọ đau khổ, cảm thọ không đau khổ cũng không dễ chịu. Đó được gọi là các cảm thọ. Cảm thọ sinh khởi từ xúc chạm.
Khát ái là con đường dẫn đến chỗ cảm thọ sinh khởi. Khi xúc chạm chấm dứt, cảm thọ chấm dứt. Con đường dẫn đến chỗ cảm thọ chấm dứt chính là con đường thánh tám ngành này, đó là: thấy đúng, suy nghĩ đúng, nói đúng, làm đúng, sống đúng, cố gắng đúng, nhớ đúng và định tâm đúng. An lạc và niềm vui sinh ra dựa vào cảm thọ — đó là vị ngọt của cảm thọ. Cảm thọ là vô thường, là khổ, có tính đổi thay — đó là mặt nguy hiểm của cảm thọ. Dập tắt ham muốn và tham đối với cảm thọ, buông bỏ ham muốn và tham đối với cảm thọ — đó là lối thoát khỏi cảm thọ.” Bài thứ 6.