Kinh Liễu Tri (1)

Đức Phật dạy cả hai chiều: không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ tất cả — từng giác quan, đối tượng, thức, xúc và cảm thọ — thì không thể chấm dứt khổ. Ngược lại, khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ tất cả ấy, thì có thể chấm dứt khổ.

Điểm thực hành

Hãy tự kiểm tra một bám víu cụ thể theo đủ bốn bước: mình đã biết rõ nó chưa, đã hiểu thấu nó chưa, ham muốn với nó đã hết chưa, và mình đã thật sự buông nó chưa.

3. Phẩm Tất Cả Kinh Liễu Tri (1) “Này các Tỷ-kheo (vị tu sĩ khất thực), nếu không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ tất cả, thì không thể chấm dứt khổ. Và cái gì, này các Tỷ-kheo, nếu không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ nó, thì không thể chấm dứt khổ? Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ mắt thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ các sắc thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ nhãn thức thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ nhãn xúc thì không thể chấm dứt khổ.

Cảm thọ nào sinh khởi do duyên nhãn xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — nếu không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ cảm thọ ấy thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ tai thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ các tiếng thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ nhĩ thức thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ nhĩ xúc thì không thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên nhĩ xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — nếu không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ cảm thọ ấy thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ mũi thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ các hương thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ tỷ thức thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ tỷ xúc thì không thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên tỷ xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — nếu không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ cảm thọ ấy thì không thể chấm dứt khổ.

Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ lưỡi thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ các vị thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ thiệt thức thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ thiệt xúc thì không thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên thiệt xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — nếu không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ cảm thọ ấy thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ thân thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ các xúc thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ thân thức thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ thân xúc thì không thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên thân xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — nếu không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ cảm thọ ấy thì không thể chấm dứt khổ.

Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ ý thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ các pháp thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ ý thức thì không thể chấm dứt khổ. Không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ ý xúc thì không thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên ý xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — nếu không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ cảm thọ ấy thì không thể chấm dứt khổ. Đó là tất cả mà nếu không thắng tri, không liễu tri, không hết ham muốn và không từ bỏ nó, này các Tỷ-kheo, thì không thể chấm dứt khổ.

Nhưng, này các Tỷ-kheo, khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ tất cả, thì có thể chấm dứt khổ. Và cái gì, này các Tỷ-kheo, khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ nó, thì có thể chấm dứt khổ? Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ mắt thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ các sắc thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ nhãn thức thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ nhãn xúc thì có thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên nhãn xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ cảm thọ ấy thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ tai thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ các tiếng thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ nhĩ thức thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ nhĩ xúc thì có thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên nhĩ xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ cảm thọ ấy thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ mũi thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ các hương thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ tỷ thức thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ tỷ xúc thì có thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên tỷ xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ cảm thọ ấy thì có thể chấm dứt khổ.

Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ lưỡi thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ các vị thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ thiệt thức thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ thiệt xúc thì có thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên thiệt xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ cảm thọ ấy thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ thân thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ các xúc thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ thân thức thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ thân xúc thì có thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên thân xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ cảm thọ ấy thì có thể chấm dứt khổ.

Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ ý thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ các pháp thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ ý thức thì có thể chấm dứt khổ. Thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ ý xúc thì có thể chấm dứt khổ. Cảm thọ nào sinh khởi do duyên ý xúc — vui, khổ hay không khổ không vui — khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ cảm thọ ấy thì có thể chấm dứt khổ. Đó là tất cả mà khi thắng tri, liễu tri, hết ham muốn và từ bỏ nó, này các Tỷ-kheo, thì có thể chấm dứt khổ.” Bài thứ 4.