Kinh Sūciloma
Dạ-xoa Sūciloma ép sát vào Đức Phật và dọa nạt, rồi hỏi tham và giận từ đâu sinh ra. Đức Phật chỉ rõ: chúng sinh từ chính sự thương mến và cái tôi, lan ra như dây leo trong rừng; ai hiểu được gốc của chúng thì dứt được gốc ấy và vượt qua dòng lũ khó vượt.
Điểm thực hànhKhi tham hay giận nổi lên, hãy nhìn thẳng vào gốc của chúng trong chính mình; hiểu được gốc là bước đầu để dứt bỏ chúng.
Phẩm Indaka Kinh Sūciloma Một lần, Đức Phật ở gần thành Gayā, trên phiến đá Ṭaṅkita, tại nơi ở của Dạ-xoa Sūciloma. Lúc ấy, Dạ-xoa Khara và Dạ-xoa Sūciloma đang đi ngang qua, cách Đức Phật không xa. Dạ-xoa Khara nói với Dạ-xoa Sūciloma: “Đó là một vị Sa-môn.” “Đó không phải Sa-môn đâu, đó là Sa-môn giả! Để ta xem cho biết ông ta là Sa-môn thật hay Sa-môn giả.” Rồi Dạ-xoa Sūciloma đến gặp Đức Phật. Đến nơi, ông ta cố ý nghiêng người ép sát vào thân Đức Phật, nhưng Đức Phật né tránh ra. Bấy giờ, Dạ-xoa Sūciloma nói với Đức Phật: “Này Sa-môn, ông sợ ta phải không?” “Này ông bạn, ta không sợ ông đâu. Nhưng cái chạm của ông thật khó chịu.” “Này Sa-môn, ta sẽ hỏi ông một câu.
Nếu ông không trả lời được, ta sẽ làm cho tâm ông hóa điên, hoặc làm vỡ tim ông, hoặc nắm chân ông quăng qua bờ bên kia sông Hằng!” “Này ông bạn, trên cõi đời này — gồm cả chư Thiên, Ma vương và Phạm thiên, cùng mọi người gồm Sa-môn, Bà-la-môn, chư Thiên và loài người — ta không thấy một ai có thể làm cho tâm ta hóa điên, làm vỡ tim ta, hay nắm chân ta quăng qua bờ bên kia sông Hằng được. Nhưng thôi, ông bạn cứ hỏi điều ông muốn hỏi.”
Bất mãn và thỏa mãn, Sợ hãi từ đâu sanh?
Từ đâu được khởi lên, Các tư tưởng, tư duy,
Như quạ được bầy trẻ, Thả bay rồi kéo lại?
Tham dục và sân hận, Do nhân này sanh khởi,
Bất mãn và thỏa mãn, Sợ hãi từ đây sanh.
Từ đây được khởi lên, Các tư tưởng, tư duy,
Như quạ được bầy trẻ, Thả bay rồi kéo lại.
Chính do tham ái sanh, Chính do tự ngã sanh.
Như cây nigroda (cây bàng), Do từ thân cây sanh.
Phàm phu bám ác dục,
Như cây leo khắp rừng.
Những ai hiểu biết được, Do nhân ấy sanh khởi,
Họ diệt trừ nhân ấy. Hãy nghe, này Dạ-xoa,
Họ vượt bộc lưu này, Bộc lưu thật khó vượt, Từ trước chưa vượt qua,
Từ trước chưa vượt qua, Không còn phải tái sanh.
Nghĩa là
Tham và giận sinh ra từ đâu? Chán nản, thích thú và nỗi sợ dựng tóc gáy từ đâu mà có? Các ý nghĩ trong tâm từ đâu khởi lên, như con quạ bị bọn trẻ thả bay rồi kéo lại? Tham và giận sinh ra từ chính đây, chán nản, thích thú và sợ hãi cũng từ đây mà có. Các ý nghĩ trong tâm cũng khởi lên từ đây, như con quạ bị bọn trẻ thả bay rồi kéo lại. Chúng sinh ra từ sự thương mến và từ chính mình, như rễ phụ mọc ra từ thân cây đa. Người phàm bám vào các dục lạc đủ kiểu, như dây leo lan khắp rừng. Ai hiểu rõ chúng sinh ra từ đâu thì xua tan được chúng — hãy nghe đây, Dạ-xoa! Những người ấy vượt qua dòng nước lũ khó vượt này, dòng lũ chưa từng vượt qua, để không còn tái sinh nữa.