Nikaya Ngôn Ngữ Hiện Đại

Chớp

Pajjotasutta · SN1.80 · 19 đoạn

Một vị Thiên hỏi hai loạt câu về đời sống nhà nông: đèn của đời là gì, cái gì luôn tỉnh thức, ai là bạn đồng nghiệp, đường đi của người là gì; cái gì nuôi cả người lười lẫn siêng như mẹ nuôi con, và sinh vật nương đất sống nhờ gì. Đức Phật đáp: trí tuệ là đèn của đời, chánh niệm luôn tỉnh thức, bò là bạn đồng nghiệp và luống cày là đường đi; cơn mưa nuôi tất cả như mẹ nuôi con, và muôn loài nương đất sống nhờ mưa.

Điểm thực hành

Hãy thắp sẵn hai ngọn đèn cho đời mình: trí tuệ để thấy đường và chánh niệm để không ngủ quên trên đường — thiên nhiên lo phần nuôi dưỡng, mình lo phần tỉnh thức.

Phẩm Đoạn Sát Chớp

—Vật gì chiếu sáng đời?
Vật gì thức tỉnh đời?
Ai cọng nghiệp với người?
Cử chỉ chúng là gì?
Ai nuôi kẻ nhác, siêng,
Như mẹ nuôi con cái?
Hữu tình gì trì mạng,
Y cứ vào địa đại?
—Trí tuệ chiếu sáng đời,
Chánh niệm thức tỉnh đời,
Bò cọng nghiệp với người,
Ðường cày là con đường.
Mưa nuôi kẻ nhác, siêng,
Như mẹ nuôi con cái.
Mưa trì mạng chúng sanh,
Y cứ vào địa đại.

Nghĩa là

Cái gì là ngọn đèn chiếu sáng cho đời? Cái gì ở đời luôn tỉnh thức? Ai là bạn đồng nghiệp trong công việc của một người? Cách sống, đường đi của người ấy là gì? Cái gì nuôi dưỡng cả người lười lẫn người siêng, như người mẹ nuôi con mình? Các sinh vật sống nhờ vào đất thì duy trì sự sống của mình bằng cái gì?” Trí tuệ là ngọn đèn chiếu sáng cho đời. Sự tỉnh táo nhớ biết — chánh niệm — ở đời luôn tỉnh thức. Con bò là bạn đồng nghiệp trong công việc của người nông dân, và luống cày là con đường đi của người ấy. Cơn mưa nuôi dưỡng cả người lười lẫn người siêng, như người mẹ nuôi con mình. Cơn mưa duy trì sự sống cho các sinh vật sống nhờ vào đất.”