Cảm Thọ của Người Không Còn Tái Sinh
Vua Milinda hỏi người không còn tái sinh có còn cảm nhận khổ không. Ngài Nāgasena đáp: còn khổ thuộc về thân vì nhân của nó chưa dừng, không còn khổ thuộc về tâm vì nhân của nó đã dừng; bậc A-la-hán không ham sống, không ham chết, tỉnh giác chờ thời điểm chín muồi như lời kệ của trưởng lão Sāriputta.
Điểm thực hànhKhi thân đau, hãy tập tách nó ra khỏi nỗi khổ trong tâm: thân đau là một việc, còn sự chống đối và buồn giận trong tâm là việc khác và có thể buông xuống ngay.
Mi-lan-đà Hỏi Đáp Phẩm Hành Trình 4. Câu Hỏi về Cảm Thọ của Người Không Còn Tái Sinh Vua Milinda nói: “Thưa ngài Nāgasena, người không còn tái sinh nữa, người ấy có còn cảm nhận một cảm thọ khổ nào không?” Đại đức Nāgasena đáp: “Có một thứ còn cảm nhận, có một thứ không còn cảm nhận.” “Cảm nhận thứ gì, không cảm nhận thứ gì?” “Tâu đại vương, người ấy cảm nhận cảm thọ thuộc về thân, không cảm nhận cảm thọ thuộc về tâm.” “Thưa ngài, cảm nhận cảm thọ thuộc về thân là thế nào, không cảm nhận cảm thọ thuộc về tâm là thế nào?” “Tâu đại vương, nhân nào, duyên nào đưa tới sự sinh lên của cảm thọ khổ thuộc về thân, vì nhân ấy, duyên ấy chưa dừng lại nên người ấy cảm nhận cảm thọ khổ thuộc về thân; nhân nào, duyên nào đưa tới sự sinh lên của cảm thọ khổ thuộc về tâm, vì nhân ấy, duyên ấy đã dừng lại nên người ấy không cảm nhận cảm thọ khổ thuộc về tâm.
Tâu đại vương, điều này đức Thế Tôn cũng đã nói: ‘Người ấy cảm nhận một cảm thọ: cảm thọ thuộc về thân, không phải thuộc về tâm.’” “Thưa ngài Nāgasena, người cảm nhận cảm thọ khổ, vì sao người ấy không nhập Niết-bàn ngay?” “Tâu đại vương, bậc A-la-hán không có sự luyến tiếc cũng không có sự chống đối; các bậc A-la-hán không làm rụng cái chưa chín, các bậc có trí chờ cho nó chín muồi. Tâu đại vương, điều này trưởng lão Sāriputta, vị tướng quân của Pháp, cũng đã nói:
tôi không vui thích sự sống,
và tôi trông chờ thời điểm,
giống như người làm công trông chờ tiền lương.
Tôi không vui thích sự chết,
tôi không vui thích sự sống,
và tôi trông chờ thời điểm,
tỉnh giác, có niệm.
Nghĩa là
Tôi không ham chết, cũng không ham sống, tôi chỉ chờ đúng thời điểm của mình, như người làm công chờ tới ngày lãnh lương. Tôi không ham chết, cũng không ham sống, tôi chỉ chờ đúng thời điểm của mình, giữ sự tỉnh giác và chánh niệm.
“Thưa ngài Nāgasena, ngài thật khéo léo.” Câu hỏi về cảm thọ của người không còn tái sinh là câu hỏi thứ tư.