Lịch Sử Đức Phật Sobhita
Chương kể về đức Phật Sobhita: hội chúng đầu tiên của Ngài trải từ địa ngục Avīci đến cõi trời cao nhất, Bồ-tát khi ấy là Bà-la-môn Sujāta dâng thức ăn và được thọ ký, thành phố Sudhamma, cha là vua Sudhamma, mẹ là Sudhammā, Ngài giác ngộ sau bảy ngày nỗ lực tại cây Nāga, tuổi thọ chín mươi ngàn năm, nhập Niết-bàn tại tu viện Sīha và xá-lợi được phân chia khắp nơi.
Điểm thực hànhLời dạy của đức Sobhita được ví như biển cả — ngắm mãi không chán, nghe mãi không đủ; hãy giữ thói quen nghe và đọc Chánh Pháp mỗi ngày với tâm háo hức như lần đầu.
Phật Sử Lịch Sử Đức Phật Sobhita
tên Sobhita
là định tĩnh, có tâm thanh tịnh,
không kẻ sánh bằng, không người đối thủ.
Ở tại ngôi nhà của mình,
đấng Chiến Thắng ấy đã chuyển đổi tâm trí,
đã đạt đến sự Giác Ngộ hoàn toàn,
và đã chuyển vận bánh xe Chánh Pháp.
Từ phía dưới là từ địa ngục Avīci
và từ phía trên là từ cõi trời cao nhất,
trong cuộc thuyết giảng Giáo Pháp
đã có một tập thể (tụ hội) ở khoảng giữa của hai nơi này.
Đấng Toàn Giác đã chuyển vận bánh xe Chánh Pháp
ở tại hội chúng ấy.
Đã có sự lãnh hội lần thứ nhất
là không thể nói được bằng cách tính đếm.
Về sau vào lúc khác,
trong khi thuyết giảng ở cuộc hội tụ của chư thiên,
đã có sự lãnh hội lần thứ nhì
là của chín chục ngàn koṭi vị.
Vào lần khác nữa, có vị vương tử dòng Sát-đế-lỵ
tên Jayasena
sau khi cho trồng trọt khu vườn
đã cống hiến đến đức Phật trong dịp ấy.
Trong khi công bố sự hiến dâng của vị ấy,
bậc Hữu Nhãn đã thuyết giảng Giáo Pháp.
Khi ấy, đã có sự lãnh hội lần thứ ba
là của một ngàn koṭi vị.
Bậc Đại Ẩn Sĩ Sobhita
đã có ba lần tụ hội
gồm có các vị Lậu Tận,
không còn ô nhiễm, có tâm thanh tịnh như thế ấy.
Đức vua tên Uggata ấy
dâng cúng vật thí đến đấng Tối Thượng Nhân.
Trong lần cúng dường ấy,
một trăm koṭi vị A-la-hán đã tụ hội lại.
Vào lần khác nữa, có nhóm người thuộc đoàn thể
dâng cúng vật thí đến đấng Tối Thượng Nhân.
Khi ấy, đã có cuộc hội tụ thứ nhì
của chín mươi koṭi vị.
Vào lúc đấng Chiến Thắng giáng trần
sau khi đã cư ngụ ở cõi trời,
khi ấy đã có cuộc hội tụ thứ ba
của tám mươi koṭi vị.
Vào lúc bấy giờ, ta là vị Bà-la-môn
tên Sujāta.
Khi ấy, ta đã làm hài lòng đức Phật cùng các vị Thinh Văn
bằng thức ăn nước uống.
Đức Phật ấy, đấng Lãnh Đạo Thế Gian Sobhita,
cũng đã chú nguyện cho ta rằng:
“Trong vô lượng kiếp tính từ thời điểm này,
người này sẽ trở thành vị Phật.
đức Như Lai ra sức nỗ lực
Nghĩa là
Sau đức Phật Revata, vị Lãnh Đạo tên Sobhita, là bậc định tĩnh, có tâm thanh tịnh, không kẻ sánh bằng, không người đối thủ. Ở tại ngôi nhà của mình, đấng Chiến Thắng ấy đã chuyển đổi tâm trí, đã đạt đến sự Giác Ngộ hoàn toàn, và đã chuyển bánh xe Pháp. Từ phía dưới là địa ngục Avīci và từ phía trên là cõi trời cao nhất, đã có một hội chúng ở khoảng giữa hai nơi ấy, trong cuộc thuyết giảng Giáo Pháp. ở tại hội chúng ấy. Đấng Toàn Giác đã chuyển bánh xe Pháp không thể nói được bằng cách tính đếm. Đã có lần lãnh hội thứ nhất Về sau, vào lúc khác, trong khi thuyết giảng ở cuộc tụ hội của chư thiên, là của chín mươi ngàn koṭi vị. đã có lần lãnh hội thứ nhì Vào lần khác nữa, có vị vương tử dòng Sát-đế-lỵ tên Jayasena, sau khi cho trồng khu vườn, đã dâng hiến (khu vườn) đến đức Phật trong dịp ấy. Trong khi công bố sự hiến dâng của vị ấy, bậc Hữu Nhãn (bậc có mắt sáng) đã thuyết giảng Giáo Pháp. là của một ngàn koṭi vị. Khi ấy, đã có lần lãnh hội thứ ba Có ba lần tụ hội của bậc Đại Ẩn Sĩ Sobhita. gồm các vị đã hết lậu hoặc, không còn ô nhiễm, có tâm thanh tịnh như thế ấy. Đức vua tên Uggata ấy dâng cúng vật thí đến đấng Tối Thượng Nhân. Trong lần cúng dường ấy, một trăm koṭi vị A-la-hán đã tụ hội lại. Vào lần khác nữa, có nhóm người thuộc đoàn thể dâng cúng vật thí đến đấng Tối Thượng Nhân. của chín mươi koṭi vị. Khi ấy, đã có lần tụ hội thứ nhì sau khi đã cư ngụ ở cõi trời, Vào lúc đấng Chiến Thắng giáng trần của tám mươi koṭi vị. khi ấy đã có lần tụ hội thứ ba Vào lúc bấy giờ, ta là vị Bà-la-môn tên Sujāta. Khi ấy, ta đã làm hài lòng đức Phật cùng các vị Thanh Văn bằng thức ăn, nước uống. cũng thọ ký cho ta rằng: Đức Phật ấy, đấng Lãnh Đạo Thế Gian Sobhita, “Trong vô lượng kiếp kể từ nay, người này sẽ trở thành vị Phật. Sau khi đã nỗ lực tinh tấn,
(Bản Pāli rút gọn đoạn này bằng dấu lược; nội dung đầy đủ là phần còn lại của lời thọ ký quen thuộc: Ngài sẽ giác ngộ tại cây Assattha, mẹ tên Māyā, cha tên Suddhodana, hai vị Thanh Văn đứng đầu là Kolita và Upatissa, vị thị giả là Ānanda, hai vị nữ Thanh Văn đứng đầu là Khemā và Uppalavaṇṇā, hai nam thí chủ hộ độ đứng đầu là Citta và Haṭṭhāḷavaka, hai nữ thí chủ hộ độ đứng đầu là Nandamātā và Uttarā, tuổi thọ là một trăm năm. Nghe lời thọ ký ấy, chư thiên và nhân loại hoan hỷ, ví như người qua sông hụt bến trên thì nắm lấy bến dưới mà sang được sông lớn.)
Lắng nghe lời nói của vị ấy,
ta trở nên mừng rỡ, có tâm trí phấn chấn.
Ta đã thực hiện sự nỗ lực tích cực
nhằm theo đuổi chính mục đích ấy.
Thành phố có tên là Sudhamma,
vị vua dòng Sát-đế-lỵ tên là Sudhamma,
người mẹ của vị Đại Ẩn Sĩ Sobhita
tên là Sudhammā.
Vị ấy đã sống ở giữa gia đình
chín ngàn năm.
Có ba tòa lâu đài tuyệt vời
là Kumuda, Kalīra, và Paduma.
Có bảy mươi ngàn
phụ nữ được trang điểm.
Nữ nhân ấy (người vợ) tên là Makhilā.
Con trai tên là Sīha.
Sau khi nhìn thấy bốn điều báo hiệu,
bậc Tối Thượng Nhân đã ra đi bằng tòa lâu đài
và đã thực hành sự nỗ lực
bảy ngày.
Được đấng Phạm Thiên thỉnh cầu,
vị Lãnh Đạo Thế Gian, đấng Đại Hùng Sobhita
đã chuyển vận bánh xe (Chánh Pháp)
ở vườn thượng uyển Sudhamma tuyệt vời.
Asama và Sunetta
đã là (hai vị) Thinh Văn hàng đầu.
Vị thị giả của bậc Đại Ẩn Sĩ Sobhita
tên là Anoma.
Nakulā và Sujātā
đã là (hai vị) nữ Thinh Văn hàng đầu.
Và khi ấy trong lúc giác ngộ,
đức Phật ấy đã giác ngộ ở cội cây Nāga.
Ramma và luôn cả Sudatta
đã là (hai) thí chủ hộ độ hàng đầu.
Nakulā và luôn cả Cittā
đã là (hai) nữ thí chủ hộ độ hàng đầu.
Cao năm mươi tám ratana
(14 mét rưỡi),
vị Đại Hiền Triết chiếu sáng tất cả các phương
như là mặt trời mọc.
Giống như khu rừng lớn nở rộ hoa
tỏa hương với các hương thơm khác loại,
tương tợ y như thế lời tuyên thuyết của vị ấy
tỏa hương với các hương thơm của giới.
Cũng giống như biển cả
không thể được thỏa mãn bởi sự ngắm nhìn,
tương tợ y như thế lời tuyên thuyết của vị ấy
không thể được thỏa mãn bởi sự lắng nghe.
Tuổi thọ được biết
là kéo dài đến chín mươi ngàn năm.
Trong khi tồn tại đến chừng ấy,
vị ấy đã giúp cho nhiều chúng sanh vượt qua.
Sau khi đã ban lời giáo huấn và nhắc nhở các chúng sanh còn lại,
vị ấy cùng với các bậc Thinh Văn đã phát cháy
giống như ngọn lửa
rồi đã Niết Bàn.
Đức Phật ấy là vị tương đương với các bậc không thể sánh bằng,
và các vị Thinh Văn ấy là đã thành tựu các năng lực,
tất cả đều hoàn toàn biết mất;
phải chăng tất cả các hành là trống không?
Đức Phật Sobhita, đấng Toàn Giác cao quý
đã Niết Bàn tại tu viện Sīha.
Đã có sự phân tán xá-lợi
từ xứ sở ấy đến khắp các nơi.
Nghĩa là
chúng tôi sẽ gặp mặt vị kia.” Lắng nghe lời nói của vị ấy, ta trở nên mừng rỡ, tâm trí phấn chấn. nhằm đạt được chính mục đích ấy. Ta đã thực hiện sự nỗ lực mạnh mẽ Thành phố tên là Sudhamma, vị vua dòng Sát-đế-lỵ tên là Sudhamma, Người mẹ tên là Sudhammā của bậc Đại Ẩn Sĩ Sobhita. chín ngàn năm. Vị ấy đã sống giữa gia đình Kumuda, Nāḷina (bản dịch ghi Kalīra) và Paduma. Có ba tòa lâu đài tuyệt vời: Có ba mươi bảy ngàn (bản dịch ghi bảy mươi ngàn) phụ nữ được trang điểm. Người vợ tên là Maṇilā (bản dịch ghi Makhilā). Con trai tên là Sīha. Thấy bốn điềm báo, bậc Tối Thượng Nhân đã ra đi bằng tòa lâu đài trong bảy ngày, thực hành sự nỗ lực bậc Tối Thượng Nhân đã thực hành. Được Phạm Thiên thỉnh mời, vị Lãnh Đạo Thế Gian, đấng Đại Hùng Sobhita, đã chuyển bánh xe Pháp ở vườn thượng uyển Sudhamma tuyệt vời. Asama và Sunetta là hai vị Thanh Văn đứng đầu. Vị thị giả tên là Anoma của bậc Đại Ẩn Sĩ Sobhita. Nakulā và Sujātā là hai vị nữ Thanh Văn đứng đầu. Và khi ấy, trong lúc giác ngộ, đức Phật ấy đã giác ngộ ở gốc cây Nāga. Ramma và Sudatta là hai thí chủ hộ độ đứng đầu. Nakulā và Cittā là hai nữ thí chủ hộ độ đứng đầu. Cao năm mươi tám ratana (bản dịch chua: 14 mét rưỡi), vị Đại Hiền Triết chiếu sáng tất cả các phương như mặt trời mọc. Như khu rừng lớn nở rộ hoa tỏa hương với các hương thơm khác loại, cũng vậy, lời tuyên thuyết của vị ấy tỏa hương với hương thơm của giới. Cũng như biển cả không thể thỏa mãn được bằng sự ngắm nhìn, cũng vậy, lời tuyên thuyết của vị ấy không thể thỏa mãn được bằng sự lắng nghe. là chín mươi ngàn năm. Tuổi thọ được biết Sống đến chừng ấy, vị ấy đưa nhiều chúng sinh vượt qua (bờ mê). Sau khi đã ban lời giáo huấn và nhắc nhở, cho các chúng sinh còn lại, đã cháy rực như ngọn lửa (tế lễ), vị ấy cùng các bậc Thanh Văn nhập Niết-bàn. Đức Phật ấy, vị không ai sánh bằng, và các vị Thanh Văn ấy đã thành tựu các năng lực, tất cả đều biến mất; há chẳng phải mọi hành đều trống không sao? Đức Phật Sobhita, đấng Toàn Giác cao quý, nhập Niết-bàn tại tu viện Sīha. Đã có sự phân chia xá-lợi đi đến khắp các xứ.”
Hết phần thứ sáu: lịch sử đức Phật Sobhita.