Kinh Người Con
Đức Phật nói: thấy năm điều này, cha mẹ muốn có con trai sinh trong gia đình — con được giúp đỡ sẽ giúp đỡ lại; sẽ làm công việc cho cha mẹ; sẽ duy trì lâu dài truyền thống gia đình; sẽ tiếp tục giữ gìn gia sản thừa hưởng; và sẽ hiến dâng vật cúng cho các hương linh đã qua đời. Người con hiếu thảo nhớ ơn, biết trả ơn, đầy đủ lòng tin và giới, được tán thán ngay trong đời này.
Điểm thực hànhLàm con 'đáng mong' không đo bằng thành tích, mà bằng năm việc rất đời thường: nuôi lại cha mẹ, làm việc nhà, giữ nề nếp, giữ gia sản và nhớ cúng giỗ người đã khuất.
Phẩm Sumanā Kinh Người Con — Này các Tỷ-kheo, thấy trước năm điều này, cha mẹ mong muốn có một người con sanh ra trong gia đình. Năm điều ấy là gì? “Người được nuôi dưỡng sẽ nuôi dưỡng lại chúng ta; người ấy sẽ làm các công việc cho chúng ta; dòng dõi gia đình sẽ được lâu dài; người ấy sẽ thừa hưởng gia tài; hay người ấy sẽ dâng vật cúng dường cho các hương linh đã qua đời.” Này các Tỷ-kheo, thấy trước năm điều này, cha mẹ mong muốn có một người con sanh ra trong gia đình.
Bậc trí muốn con trai:
Ðược giúp, giúp ta lại,
Sẽ làm việc cho ta,
Sẽ duy trì lâu dài Truyền thống của gia đình,
Sẽ tiếp tục gìn giữ, Gia sản được thừa hưởng,
Hay đối với hương linh,
Hiến dâng các vật cúng.
Do thấy sự việc ấy,
Bậc trí muốn con trai,
Bậc Hiền thiện, Chân nhân,
Nhớ ơn, biết trả ơn,
Nhớ đến việc làm xưa,
Họ hiếu dưỡng mẹ cha,
Họ làm mọi công việc,
Như trước làm cho họ.
Thực hiện lời giảng dạy,
Ðược giúp, hiếu dưỡng lại,
Với truyền thống gia đình, Duy trì được lâu dài,
Ðầy đủ tín và giới, Con trai được tán thán.
Nghĩa là
Nghĩa gốc: do thấy năm sự việc, bậc trí muốn có con trai: được giúp sẽ giúp ta lại, sẽ làm việc cho ta, sẽ duy trì lâu dài truyền thống gia đình, sẽ tiếp tục gìn giữ gia sản được thừa hưởng, hay đối với hương linh sẽ hiến dâng các vật cúng. Nghĩa là: người có trí mong muốn có con trai. Nghĩa là: ta nuôi con, sau này con sẽ nuôi lại ta. Nghĩa là: con sẽ làm các công việc cho ta. Nghĩa là: truyền thống gia đình được giữ gìn lâu dài. Nghĩa là: con sẽ tiếp nhận và gìn giữ gia sản thừa hưởng. Nghĩa là: hay khi ta đã qua đời. Nghĩa là: con sẽ dâng lễ cúng dường thay cho ta. Nghĩa gốc: do thấy sự việc ấy, bậc trí muốn có con trai; bậc Hiền thiện, bậc Chân nhân, nhớ ơn, biết trả ơn, nhớ đến việc làm xưa, họ hiếu dưỡng mẹ cha, họ làm mọi công việc như trước kia cha mẹ đã làm cho họ. Nghĩa là: người có trí mong muốn có con trai. Nghĩa là: vì thế, những người hiền thiện, bậc chân nhân. Nghĩa là: luôn biết ơn và biết đền ơn. Nghĩa là: họ nuôi dưỡng, phụng dưỡng cha mẹ. Nghĩa là: luôn nhớ lại những gì cha mẹ đã làm cho mình trước kia. Nghĩa là: họ làm mọi công việc cho cha mẹ. Nghĩa là: đúng như cha mẹ đã từng làm cho họ. Nghĩa gốc: thực hiện lời giảng dạy, được giúp rồi hiếu dưỡng lại, với truyền thống gia đình duy trì được lâu dài, đầy đủ tín và giới — người con trai như vậy được tán thán. Nghĩa là: không để truyền thống gia đình bị mai một. Nghĩa là: có lòng tin và đầy đủ giới. Nghĩa là: người con như vậy đáng được khen ngợi.
Bài thứ 9.