Ký sự về trưởng lão Lakuṇṭakabhaddiya

Trưởng lão Lakuṇṭakabhaddiya kể: nghe đức Phật Padumuttara tán dương vị Thinh Văn có giọng nói ngọt ngào, ông phát nguyện và được thọ ký. Đời chim cu gáy thời đức Phật Phussa, ông hót cúng dường và dâng chùm xoài chín, bị chim ưng giết khi đang hoan hỷ hướng về Phật. Thời đức Phật Kassapa, là tướng quân của vua Kiki, ông đề nghị giảm kích thước bảo tháp dự định xây bảy do-tuần xuống một do-tuần; quả báo khiến kiếp cuối thân hình ông thấp bé, bị khinh thường, nhưng nhờ cúng dường bằng giọng hót xưa kia, ông thành vị đứng đầu trong các Tỷ-kheo có giọng nói ngọt ngào và chứng A-la-hán.

Điểm thực hành

Lời nói góp ý làm giảm việc lành của người khác, dù nhỏ, cũng để lại quả không lành cho chính mình; khi góp ý về việc thiện, hãy cẩn trọng để không làm nó nhỏ lại.

Trưởng Lão Ký Sự Phẩm Bhaddiya Lakuṇḍabhaddiya

Nghĩa là

Đức Chiến Thắng tên Padumuttara, bậc có mắt thấy rõ mọi pháp; một trăm ngàn kiếp trước đây, vị Lãnh Đạo đã xuất hiện. Khi ấy, tôi là con trai nhà triệu phú ở Haṁsavatī; con trai nhà triệu phú, có tài sản lớn; trong khi đi bộ lang thang, tôi đi đến tu viện của Tăng chúng. Khi ấy, bậc Quang Đăng của thế gian, đấng Lãnh Đạo ấy thuyết giảng Pháp; Ngài tán dương vị Thinh Văn ưu tú về giọng nói ngọt ngào. vị Thinh Văn ưu tú ấy. Nghe điều ấy, tôi trở nên hoan hỷ, và làm lễ tôn kính bậc Đại Ẩn Sĩ; đảnh lễ ở chân bậc Đạo Sư, và phát nguyện vị thế ấy. Khi ấy, đức Phật, đấng Hướng Đạo, giữa hội chúng, thọ ký rằng: “Trong thời vị lai xa xăm, người này sẽ đạt được điều ước nguyện ấy. Một trăm ngàn kiếp nữa, xuất thân gia tộc Okkāka, bậc Đạo Sư tên Gotama, sẽ xuất hiện ở thế gian. là người thừa tự Pháp của vị Phật ấy, là con chánh thống, được Pháp sinh ra, tên là Bhaddiya, sẽ là Thinh Văn của bậc Đạo Sư ấy.” Nhờ nghiệp ấy đã làm tốt đẹp và nhờ các nguyện lực của tác ý, sau khi bỏ thân người, tôi đã đến cõi trời Đạo Lợi. Chín mươi hai kiếp trước đây, bậc Lãnh Đạo Phussa, vị khó tiếp cận, khó chinh phục, đấng Chiến Thắng cao nhất của mọi thế gian, đã xuất hiện. Đầy đủ tánh hạnh, cao thượng, ngay thẳng, huy hoàng, tìm lợi ích cho tất cả chúng sanh, Ngài giải thoát nhiều người khỏi trói buộc. Ở khu rừng Nandārāma của Ngài, tôi là con chim cu gáy của đức Phật Phussa; gần hương thất của Ngài, tôi sống ở cành cây xoài. Đang đi khất thực, đấng Chiến Thắng tối thượng, bậc xứng đáng cúng dường; thấy rồi, tôi làm tâm được tịnh tín, và hót lên với tiếng hót ngọt ngào. Khi ấy, tôi đến khu vườn của đức vua, và gắp lấy chùm xoài chín muồi, vỏ vàng chói, đã gắp lấy chùm xoài chín ấy, rồi dâng đến bậc Toàn Giác. Khi ấy, biết được tâm tôi, bậc Đại Bi Mẫn, đấng Chiến Thắng, đã nhận lấy bình bát từ tay vị thị giả. đấng Lãnh Đạo đã nhận lấy bình bát. Với tâm hớn hở, tôi dâng cúng chùm xoài đến bậc Đại Hiền Trí; sau khi đặt vào bình bát, tôi chắp hai cánh lại và hót lên ngọt ngào, với tiếng hót ngọt ngào, quyến rũ, êm tai, vui vẻ, nhằm cúng dường đức Phật; rồi tôi bay về tổ và nằm xuống. Khi ấy, tôi có tâm hoan hỷ, có thiên hướng yêu mến đức Phật; con chim ưng với tâm ý xấu xa đến gần, và đã giết chết tôi. Chết từ nơi ấy, tôi hưởng sung sướng lớn lao ở cõi trời Đẩu Suất; nhờ nghiệp ấy, tôi đi đến nhập thai loài người. do tác động của nghiệp ấy. Ở kiếp Bhadda này, thuộc dòng dõi Phạm Thiên, danh tiếng vĩ đại, tên là Kassapa, bậc cao quý nhất trong các vị thuyết giảng, đã xuất hiện. Ngài làm chói sáng Pháp, khuất phục các ngoại đạo xấu xa, huấn luyện những người đáng được huấn luyện, và nhập Niết-bàn cùng các vị Thinh Văn. Khi đấng Cao Cả của thế gian ấy đã nhập Niết-bàn, nhiều người tịnh tín, nhằm cúng dường đức Phật, họ tạo ngôi bảo tháp cho bậc Đạo Sư. Họ bàn: “Chúng ta sẽ làm ngôi bảo tháp bảy do-tuần, trang hoàng bằng bảy loại châu báu, dành cho bậc Đại Ẩn Sĩ.” họ bàn thảo như vầy. Của đức vua Kiki xứ Kāsi, khi ấy tôi là vị thống lãnh quân đội; đối với bậc Vô Lượng, tôi đã nói về kích thước, cho ngôi bảo tháp. Khi ấy, do lời nói của tôi, họ xây ngôi bảo tháp cao một do-tuần, làm cho bậc Anh Hùng của nhân loại, trang hoàng bằng nhiều loại châu báu. Nhờ nghiệp ấy đã được thực hiện hoàn tất và nhờ các nguyện lực của tác ý, sau khi bỏ thân người, tôi đã đến cõi trời Đạo Lợi. Kiếp cuối cùng hiện nay, tôi sanh vào gia đình triệu phú, ở kinh thành Sāvatthī, sung túc, thịnh vượng, tài sản lớn lao. Thấy đấng Thiện Thệ ở lối vào thành phố, tôi có tâm ý sửng sốt; xuất gia không lâu, tôi thành tựu phẩm vị A-la-hán. Việc tôi đã làm về kích thước của ngôi bảo tháp, do nghiệp tôi đã làm ấy, tôi sanh ra có thân hình thấp bé, đáng bị khinh thường. Cúng dường bậc Ẩn Sĩ tối thượng bằng giọng hót ngọt ngào, sau khi cúng dường bậc Ẩn Sĩ tối thượng ấy, tôi đạt vị thế hàng đầu trong các Tỷ-kheo có giọng nói ngọt ngào. tôi đã thành tựu vị thế hàng đầu ấy. Nhờ dâng cúng trái cây cho đức Phật và tưởng nhớ đức hạnh của đức Phật, tôi thành tựu quả vị Sa-môn, tôi sống không còn lậu hoặc. Các phiền não của tôi đã bị thiêu đốt, mọi kiếp sống đã được dứt sạch; như voi đực bứt đứt dây trói, tôi sống không còn lậu hoặc. Quả thật, tôi đã thành công tốt đẹp, trước mặt đức Phật tối thượng, tôi đã đạt ba minh, và đã làm theo lời dạy của đức Phật. Bốn tuệ phân tích, tám giải thoát, và sáu thắng trí đã được chứng đắc; tôi đã làm theo lời dạy của đức Phật.

Trưởng lão Lakuṇḍabhaddiya đã nói những lời kệ ấy như vậy. Ký sự về trưởng lão Lakuṇḍabhaddiya, bài thứ 1.