Ký sự về trưởng lão Ajita

Trưởng lão Ajita kể: kiếp trước ông gặp đức Phật Padumuttara ngồi trong núi Hi-mã-lạp, nhận ra Ngài nhờ học vấn xưa, rồi dâng dầu madhu và thắp đèn cúng dường suốt bảy ngày đêm. Đức Phật thọ ký ông sẽ vui ở cõi trời sáu mươi ngàn kiếp, có Thiên nhãn thấy xa tám kosa, và về sau là đệ tử tên Ajita của đức Phật Gotama. Bài kệ kết thúc bằng phần tóm lược của phẩm Piḷindivaccha và của cả nhóm một trăm bài thứ tư.

Điểm thực hành

Giữ một cây đèn sáng liên tục bên bậc tu hành suốt bảy ngày đêm là việc nhỏ mà bền bỉ; sự cúng dường đều đặn, kiên trì quý hơn việc lớn làm một lần rồi bỏ.

Trưởng Lão Ký Sự Phẩm Pilindavaccha Ajita

Nghĩa là

Đấng Chiến Thắng tên Padumuttara, bậc thông suốt tất cả các pháp, sau khi đi sâu vào núi Hi-mã-lạp, đấng Lãnh Đạo Thế Gian đã ngồi xuống. Tôi đã không nhìn thấy bậc Toàn Giác, và cũng không được nghe lời đồn đãi; trong lúc tìm kiếm thức ăn cho mình, khi ấy tôi đi lang thang trong rừng. Ở tại nơi ấy, tôi đã nhìn thấy bậc Toàn Giác có ba mươi hai hảo tướng; sau khi nhìn thấy, tôi đã có ý nghĩ rằng: Người này có tên là gì nhỉ? Sau khi xem xét các tướng mạo, tôi đã tưởng nhớ lại vốn hiểu biết của mình; vì điều này tôi đã được nghe từ các bậc trưởng lão, lời giảng giải cặn kẽ của các bậc trí tuệ cao niên. Theo như lời nói ấy của họ, thì người này sẽ là đức Phật; có lẽ ta nên tôn trọng, thì số phận của ta sẽ được sáng sủa? Tôi mau chóng đi về lại khu ẩn cư, và đã chọn lấy dầu của cây madhu; tôi đã mang theo một hũ, và đã đi đến gặp đấng Nhân Ngưu. Tôi đã cầm lấy cái chạng ba, và đã dựng lên ở ngoài trời; tôi đã thắp sáng cây đèn và đã đảnh lễ tám lần. Đức Phật, bảy ngày đêm, đã ngồi, bậc Tối Thượng Nhân; rồi vào lúc cuối đêm, đấng Lãnh Đạo Thế Gian đã xuất thiền. Với tâm tịnh tín, với ý vui mừng, tôi đã trải qua bảy ngày đêm; tôi đã dâng cây đèn đến đức Phật, với tâm tịnh tín, bằng chính tay mình. Tất cả các khu rừng đầy hương thơm, thấm nhuần hương thơm ở ngọn núi, do oai lực của đức Phật, đã di chuyển đến gần đấng Chiến Thắng. Các loài hoa có hương thơm nào, mọc ở trên đất, đã trổ hoa; khi ấy, do oai lực của đức Phật, tất cả đã tụ hội lại. Cho đến tận núi Hi-mã-lạp, các loài rồng và nhân điểu, cả hai loài ấy, có ý muốn nghe Giáo Pháp, đã đi đến gần bên đức Phật. Vị Sa-môn tên Devala, là bậc Thinh Văn hàng đầu của đức Phật, cùng với một trăm ngàn vị có năng lực, đã đi đến gần bên đức Phật. Đấng Hiểu Biết Thế Gian Padumuttara, vị xứng đáng nhận lễ vật hiến cúng, sau khi ngồi xuống ở hội chúng Tỷ-kheo, đã nói lên những lời kệ này: Người nào đã dâng cây đèn cho Ta, với tâm tịnh tín, bằng chính tay mình, Ta sẽ tán dương người ấy; các người hãy lắng nghe Ta nói. Sáu mươi ngàn kiếp, người ấy sẽ sướng vui ở cõi trời; và một ngàn lần làm vua, sẽ trở thành đấng Chuyển Luân Vương.

Hết phần tụng thứ mười sáu.

Nghĩa là

Ba mươi sáu lần, người ấy sẽ là vị Chúa của chư Thiên, cai quản Thiên quốc; và bảy trăm lần cai trị vương quốc rộng lớn trên trái đất, sẽ cai trị vương quốc rộng lớn. Lãnh thổ vương quốc rộng lớn, không thể đo lường bằng phương diện tính đếm; do sự dâng cúng cây đèn này, người ấy sẽ có Thiên nhãn. Tám kosa xung quanh, người này sẽ luôn luôn nhìn thấy; Trong khi người này mệnh chung từ cõi trời, và đang đi tái sinh, Dù ban ngày hay là ban đêm, sẽ có cây đèn được duy trì cho người này; Khi chúng sinh đang được sinh ra, có nghiệp phước thiện, Thành phố rộng đến đâu, thì sẽ được chói sáng đến đấy; Người này đi tái sinh ở chốn nào, là trời hay người, Của chính việc dâng cây đèn này, nhờ tám phần quả báu về đèn, sẽ không ai vượt trội con người này; đó là quả của việc dâng cúng cây đèn. Vào một trăm ngàn kiếp sau, xuất thân gia tộc Okkāka, bậc Đạo Sư tên Gotama, sẽ xuất hiện ở thế gian. Là người thừa tự Giáo Pháp của vị Phật ấy, là con chính thống, được tạo ra từ Giáo Pháp, người này sẽ biết rõ tất cả lậu hoặc và sẽ nhập Niết-bàn, không còn lậu hoặc. Sau khi làm vui lòng đấng Toàn Giác, đức Gotama, bậc cao quý dòng Sakya, có tên là Ajita, sẽ trở thành Thinh Văn của bậc Đạo Sư. Sáu mươi ngàn kiếp, tôi đã sướng vui ở cõi trời; ở tại nơi ấy, tôi cũng có một trăm cây đèn chói sáng vào mọi thời điểm. Ở cõi trời hay ở loài người, các ánh sáng của tôi tỏa ra; sau khi tưởng nhớ đến đức Phật tối thượng, tôi đã khởi lên niềm vui dào dạt. Sau khi mệnh chung từ cõi trời Đẩu Suất, tôi đã hạ sinh vào bụng mẹ; trong khi tôi đang được sinh ra, đã có ánh sáng chan hòa. Sau khi lìa khỏi nhà, tôi đã xuất gia vào đời sống không gia đình; tôi đã đi đến gặp vị Bāvari và đã trở thành học trò của vị ấy. Trong khi sống ở núi Hi-mã-lạp, tôi đã nghe về đấng Lãnh Đạo Thế Gian; trong lúc tìm cầu mục đích tối thượng, tôi đã đi đến gặp đấng Hướng Đạo. Đức Phật là bậc đã được rèn luyện, là bậc rèn luyện người khác, đã vượt qua dòng nước lũ, không còn mầm mống tái sinh; đức Phật đã thuyết giảng về Niết-bàn, sự thoát khỏi tất cả khổ đau. Việc đi đến ấy của tôi đã được thành công, vì bậc Đại Hiền Trí đã được vui lòng; tôi đã thành tựu tam minh, đã thực hành lời dạy của đức Phật. Từ một trăm ngàn kiếp trước, khi tôi đã dâng cúng cây đèn, tôi không còn biết đến khổ cảnh; đó là quả của việc dâng cúng cây đèn. Các phiền não của tôi đã cháy sạch, mọi kiếp sống đã chấm dứt, mọi lậu hoặc đã cạn sạch, tôi sống không còn lậu hoặc. Thật vậy, việc đến của tôi đã thành công tốt đẹp, ở trước mặt đức Phật tối thượng, tam minh đã thành tựu và lời dạy của Ngài đã được làm theo; tôi đã làm theo lời dạy của đức Phật. Bốn tuệ phân tích, tám giải thoát và sáu thắng trí, tôi đã chứng đắc; tôi đã làm theo lời dạy của đức Phật.

Trưởng lão Ajita đã nói những lời kệ ấy như vậy. Ký sự về trưởng lão Ajita, bài thứ 10. Phẩm Piḷindivaccha là phẩm thứ bốn mươi bốn. Phần tóm lược của phẩm này:

Nghĩa là

Vị Piḷindivaccha, vị Sela, vị Sabbakitti, vị dâng cúng mật ong, vị có ngôi nhà mái nhọn, vị Bakkula, vị Girimānanda, vị tên Salala, vị dâng cúng mọi thứ, và luôn cả vị Ajita; các câu kệ đã được tính đếm ở đây gồm có năm trăm câu kệ và hai mươi câu thêm vào đó nữa.

Giờ là phần tóm lược của các phẩm:

Nghĩa là

Đóa sen hồng, luôn cả vị dâng cúng sự bảo vệ, bông hoa Ummā, cùng với vị dâng cúng vật thơm và nước, một đóa sen hồng, vị có sự suy tưởng về âm thanh, bông hoa mandārava, vị đảnh lễ cội Bồ Đề, trái cây avaṇṭa, và vị Piḷindivaccha; các câu kệ đã được tính đếm là bảy mươi bốn câu kệ, một ngàn một trăm

Nhóm mười bài từ phẩm Paduma. Nhóm “Một Trăm” thứ tư đã đầy đủ.