Ký sự về trưởng lão Yavakalāpiya
Trưởng lão Yavakalāpiya kể: khi còn là người trồng lúa mạch ở thành Aruṇavatī, ông trải bó rơm lúa mạch xuống đường cho đức Phật Sikhī ngồi; Ngài biết ý ông và ngồi xuống tấm trải ấy. Ông khởi niềm hưng phấn và chết ngay tại chỗ; nhờ đó, suốt ba mươi mốt kiếp ông không rơi vào khổ cảnh.
Điểm thực hànhChuẩn bị chỗ ngồi tươm tất cho bậc tu hành bằng chính thứ mình có — một bó rơm lúa mạch — cũng là việc cho đáng quý.
Trưởng Lão Ký Sự Phẩm Saddasañña Yavakalāpiya
ở thành phố Aruṇavatī.
Sau khi nhìn thấy bậc Toàn Giác ở đường lộ,
tôi đã trải xuống bó rơm lúa mạch.
bậc có lòng thương tưởng, đấng Bi Mẫn,
bậc Lãnh Đạo cao cả của thế gian Sikhī,
Biết được ý định của tôi,
đã ngồi xuống ở tấm trải bằng rơm lúa mạch.
Sau khi nhìn thấy bậc Vô Nhiễm,
vị có thiền chứng vĩ đại, đấng Hướng Đạo, đã ngồi xuống,
sau khi làm cho sanh khởi niềm hưng phấn,
tại nơi ấy tôi đã mệnh chung.
Kể từ khi tôi đã thực hiện việc làm ấy trước đây ba mươi mốt kiếp,
tôi đã thực hiện việc làm ấy
tôi không còn biết đến khổ cảnh;
điều này là quả báu của việc trải thảm rơm lúa mạch.
Bốn (tuệ) phân tích,
tám giải thoát, và sáu thắng trí đã được (tôi) đắc chứng;
tôi đã thực hành lời dạy của đức Phật.
Nghĩa là
Ở thành Aruṇavatī, khi ấy tôi là người trồng lúa mạch; thấy bậc Toàn Giác trên đường, tôi trải bó rơm lúa mạch xuống. bậc thương tưởng, đầy lòng bi mẫn, đức Sikhī, bậc lãnh đạo cao nhất của thế gian; biết được ý định của tôi rồi, Ngài ngồi xuống tấm trải rơm lúa mạch. Thấy bậc không nhiễm ô, vị thiền chứng vĩ đại, đấng dẫn đường, đã ngồi xuống; làm khởi lên niềm hưng phấn rồi, tôi chết ngay tại nơi ấy. Từ ba mươi mốt kiếp trước, khi tôi làm việc ấy, việc làm mà tôi đã làm khi ấy, tôi không còn biết đến đường dữ; đó là quả của việc trải thảm rơm lúa mạch. Bốn tuệ phân tích, tám giải thoát và sáu thắng trí đã được chứng đắc; tôi đã làm theo lời dạy của đức Phật.
Trưởng lão Yavakalāpiya đã nói những lời kệ ấy như vậy. Ký sự về trưởng lão Yavakalāpiya, bài thứ 2.