Kinh Không Khéo Suy Xét

Đức Phật nhận biết người ngu và người trí qua cách đặt câu hỏi và trả lời: người ngu hỏi và trả lời mà không khéo suy xét, lại không đồng ý khi người khác trả lời khéo léo, mạch lạc. Người trí hỏi đúng cách, trả lời đúng cách, và biết đồng ý với câu trả lời đúng.

Điểm thực hành

Trước khi đặt một câu hỏi trong cuộc trò chuyện hôm nay, hãy suy xét kỹ câu hỏi có rõ ràng và đúng chỗ không; khi nghe câu trả lời mạch lạc, hãy tập đồng ý thay vì phản bác theo thói quen.

Phẩm Người Ngu Kinh Không Khéo Suy Xét “Có ba pháp, này các Tỷ-kheo (vị tu sĩ khất thực), nhờ đó một người được biết là người ngu. Ba pháp nào? Người ấy đặt câu hỏi mà không khéo suy xét; trả lời câu hỏi mà không khéo suy xét; và khi người khác trả lời câu hỏi một cách khéo suy xét — bằng những lời lẽ trọn vẹn, mạch lạc và đúng chỗ — người ấy không đồng ý với câu trả lời ấy. Nhờ ba pháp này, này các Tỷ-kheo, một người được biết là người ngu. Có ba pháp, này các Tỷ-kheo, nhờ đó một người được biết là người trí. Ba pháp nào? Người ấy đặt câu hỏi một cách khéo suy xét; trả lời câu hỏi một cách khéo suy xét; và khi người khác trả lời câu hỏi một cách khéo suy xét — bằng những lời lẽ trọn vẹn, mạch lạc và đúng chỗ — người ấy đồng ý với câu trả lời ấy.

Nhờ ba pháp này, này các Tỷ-kheo, một người được biết là người trí. Do vậy, này các Tỷ-kheo, cần phải học tập như sau: ‘Ba pháp nào khiến một người được biết là người ngu, chúng ta sẽ tránh xa ba pháp ấy; ba pháp nào khiến một người được biết là người trí, chúng ta sẽ nhận lấy ba pháp ấy và sống theo chúng.’ Như vậy, này các Tỷ-kheo, các vị cần phải học tập.” Bài thứ 5.