Kinh Đấu Tranh

Tại Sāvatthī, Đức Phật bắt gặp một nhóm Tỷ-kheo sau bữa ăn đang ngồi trong hội trường cãi cọ, làm tổn thương nhau bằng lời nói. Ngài quở việc ấy không xứng với người đã vì lòng tin mà xuất gia, rồi dạy mười pháp cần ghi nhớ để tạo yêu mến, kính trọng và hòa hợp: có giới, nghe nhiều, bạn tốt, dễ góp ý, khéo léo siêng năng trong việc chung, yêu mến Pháp, tinh tấn, biết đủ, chánh niệm và có trí tuệ về sinh diệt.

Điểm thực hành

Khi nhóm làm việc chung bắt đầu nảy sinh cãi cọ, hãy đem mười pháp của kinh này ra tự xét mình trước: mình có dễ góp ý, có biết đủ, có chánh niệm trong lời nói không.

Phẩm Mắng Nhiếc Kinh Đấu Tranh Một thời, Đức Phật ở tại Sāvatthī, trong vườn Kỳ-đà, khu vườn của ông Cấp Cô Độc. Lúc bấy giờ, nhiều vị Tỷ-kheo (vị tu sĩ khất thực), sau bữa ăn, từ chỗ khất thực trở về, cùng ngồi họp trong hội trường; họ cãi cọ, cãi vã, xung đột với nhau, sống làm tổn thương nhau bằng những lời nói như vũ khí từ miệng lưỡi. Bấy giờ Đức Phật, vào buổi chiều, từ chỗ ẩn tu bước ra, đi đến hội trường; đến nơi, Ngài ngồi xuống chỗ ngồi đã dọn sẵn. Sau khi ngồi xuống, Đức Phật gọi các Tỷ-kheo: “Này các Tỷ-kheo, lúc này các thầy đang ngồi họp bàn về chuyện gì vậy? Câu chuyện nào của các thầy còn dang dở?” “Bạch Ngài, chúng con, sau bữa ăn, từ chỗ khất thực trở về, cùng ngồi họp trong hội trường; chúng con cãi cọ, cãi vã, xung đột với nhau, sống làm tổn thương nhau bằng những lời nói như vũ khí từ miệng lưỡi.”

“Này các Tỷ-kheo, việc ấy không thích hợp với các thầy — những người con nhà lành, vì lòng tin mà xuất gia, rời bỏ gia đình, sống đời không gia đình — lại sống cãi cọ, cãi vã, xung đột, làm tổn thương nhau bằng những lời nói như vũ khí. Này các Tỷ-kheo, có mười pháp này cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí. Mười pháp nào? Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo có giới, sống chế ngự bằng sự chế ngự của giới bổn, cử chỉ và nơi đi khất thực đầy đủ, thấy nguy hiểm trong những lỗi nhỏ nhất, nhận lãnh và học tập các điều học. Phàm vị Tỷ-kheo nào có giới, sống chế ngự bằng sự chế ngự của giới bổn, cử chỉ và nơi đi khất thực đầy đủ, thấy nguy hiểm trong những lỗi nhỏ nhất, nhận lãnh và học tập các điều học, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo nghe nhiều, nhớ giữ điều đã nghe, tích lũy điều đã nghe; những pháp tốt ở đầu, tốt ở giữa, tốt ở cuối, đầy đủ nghĩa và văn, chỉ rõ đời sống phạm hạnh hoàn toàn đầy đủ và trong sạch — những pháp như vậy vị ấy nghe nhiều, nhớ giữ, đọc tụng bằng lời, suy xét bằng ý, khéo thấu suốt bằng hiểu biết đúng. Phàm vị Tỷ-kheo nào nghe nhiều, nhớ giữ điều đã nghe, tích lũy điều đã nghe; những pháp tốt ở đầu, tốt ở giữa, tốt ở cuối, đầy đủ nghĩa và văn, chỉ rõ đời sống phạm hạnh hoàn toàn đầy đủ và trong sạch — những pháp như vậy vị ấy nghe nhiều, nhớ giữ, đọc tụng bằng lời, suy xét bằng ý, khéo thấu suốt bằng hiểu biết đúng, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo làm bạn với người tốt, có bạn tốt, giao thiệp với người tốt. Phàm vị Tỷ-kheo nào làm bạn với người tốt, có bạn tốt, giao thiệp với người tốt, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo dễ góp ý, có những pháp làm cho mình dễ được góp ý, biết nhẫn nhịn và tiếp nhận lời dạy bảo một cách kính trọng. Phàm vị Tỷ-kheo nào dễ góp ý, có những pháp làm cho mình dễ được góp ý, biết nhẫn nhịn và tiếp nhận lời dạy bảo một cách kính trọng, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo, đối với những công việc lớn nhỏ cần làm cho các bạn cùng tu, thì khéo léo và không lười biếng, có suy xét về cách làm phù hợp, đủ sức để làm và đủ sức để sắp xếp. Phàm vị Tỷ-kheo nào, đối với những công việc lớn nhỏ cần làm cho các bạn cùng tu, thì khéo léo và không lười biếng, có suy xét về cách làm phù hợp, đủ sức để làm và đủ sức để sắp xếp, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo yêu mến Pháp, nói chuyện dễ thương, vô cùng hoan hỷ trong Pháp cao sâu và luật cao sâu. Phàm vị Tỷ-kheo nào yêu mến Pháp, nói chuyện dễ thương, vô cùng hoan hỷ trong Pháp cao sâu và luật cao sâu, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo sống với tinh tấn đã khởi lên để từ bỏ các pháp xấu, để thành tựu các pháp tốt; vị ấy mạnh mẽ, nỗ lực vững chắc, không buông bỏ gánh nặng đối với các pháp tốt. Phàm vị Tỷ-kheo nào sống với tinh tấn đã khởi lên để từ bỏ các pháp xấu, để thành tựu các pháp tốt; vị ấy mạnh mẽ, nỗ lực vững chắc, không buông bỏ gánh nặng đối với các pháp tốt, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo biết đủ với bất cứ y áo, đồ ăn khất thực, chỗ ở, và thuốc men, vật dụng cho người bệnh nào. Phàm vị Tỷ-kheo nào biết đủ với bất cứ y áo, đồ ăn khất thực, chỗ ở, và thuốc men, vật dụng cho người bệnh nào, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo có chánh niệm, có niệm và sự tỉnh táo cao nhất, nhớ được và nhớ lại được việc đã làm từ lâu, lời đã nói từ lâu. Phàm vị Tỷ-kheo nào có chánh niệm, có niệm và sự tỉnh táo cao nhất, nhớ được và nhớ lại được việc đã làm từ lâu, lời đã nói từ lâu, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo có trí tuệ, có trí tuệ về sự sinh và diệt, trí tuệ của bậc thánh, thấu suốt, đưa đến dứt sạch khổ đau một cách đúng đắn. Phàm vị Tỷ-kheo nào có trí tuệ, có trí tuệ về sự sinh và diệt, trí tuệ của bậc thánh, thấu suốt, đưa đến dứt sạch khổ đau một cách đúng đắn, pháp này cũng cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí.

Này các Tỷ-kheo, đó là mười pháp cần được ghi nhớ, tạo nên sự yêu mến và kính trọng, đưa đến hòa đồng, đưa đến không tranh luận, hòa hợp và nhất trí.” Bài thứ 10. Phẩm Mắng Nhiếc là phẩm thứ năm.

Phần kệ tóm tắt

Hai bài Tranh Luận và hai bài Cội Gốc, Kusinārā và Đi Vào Hậu Cung; Sakya, Mahāli, Thường Quán Sát, Trú Thân và Đấu Tranh. Phần năm mươi thứ nhất đã xong.