Pháp Cần Làm Sinh Khởi Và Pháp Không Cần

Mười chi phần tà là pháp không cần làm sinh khởi — đừng bao giờ khơi dậy chúng; mười chi phần chánh là pháp cần làm sinh khởi — phải chủ động làm cho chúng xuất hiện trong tâm. Kinh chuyển trọng tâm từ “biết” sang “làm”: biết hai nhóm là chưa đủ, một nhóm phải được sinh khởi, nhóm kia phải để yên cho tắt.

Điểm thực hành

Trí tuệ thực hành nằm ở động từ: với chi phần chánh, hãy chủ động làm nó sinh khởi mỗi ngày; với chi phần tà, đừng vô tình “tưới” cho nó bằng sự chú ý và lặp lại.

Phẩm Thánh Kinh Pháp Cần Làm Sinh Khởi — Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ thuyết cho các Thầy về pháp cần làm sinh khởi và pháp không cần làm sinh khởi. Hãy nghe và khéo tác ý, Ta sẽ nói.” — Thưa vâng, bạch Thế Tôn. Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau: Và này các Tỷ-kheo, thế nào là pháp không cần làm sinh khởi? Tà kiến, tà tư duy, tà ngữ, tà nghiệp, tà mạng, tà tinh tấn, tà niệm, tà định, tà trí, tà giải thoát — này các Tỷ-kheo, đây gọi là pháp không cần làm sinh khởi. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là pháp cần làm sinh khởi? Chánh kiến, chánh tư duy, chánh ngữ, chánh nghiệp, chánh mạng, chánh tinh tấn, chánh niệm, chánh định, chánh trí, chánh giải thoát — này các Tỷ-kheo, đây gọi là pháp cần làm sinh khởi.

Bài thứ 5.